27 Ekim 2022

Vladimir Alexandrov ve ‘Siyah Rus’ adlı Kitabı / Röportaj Ertuğrul ERDOĞAN

Vladimir Alexandrov, ilk basımı 2013’de Amerika’da yayınlanan ardından İş Bankası Kültür Yayınları’ndan çıkan “Siyah Rus” adlı kitabın yazarıdır. Öncelikle beni Vladimir Alexandrov ile tanıştırdığı için Yazar Nermin Bezmen’e teşekkür ediyorum. Kendisiyle tanışmamızın ardından yazarın “Siyah Rus” adlı kitabını okuyabilmek için aramaya başladım. Hemen hemen her kaynağı sorgulamama rağmen her yerde tükenmişti. Sonunda şans eseri Pınar Üre’nin İstanbul Kemerburgaz Üniversitesi Sosyal Bilimler süreli dergisinde kaleme aldığı kitap hakkındaki makalesine rastladım. Giriş bölümünde şöyle diyordu: “' Ne doğum yerimizi ne de tenimizin rengini değiştirebiliriz. Ne kadar çok dil öğrensek de asla ana dilimizi her daim bizimdir. Bununla beraber; tarihsel olayların neden olduğu bazı seçimlerimizin üzerinde kontrolümüz olamasa da/etkili olamasak da, birgün gelir aslında bize tamamen yabancı olan bir yere ait olduğumuz hissine kapılırız. Doğduğumuz yere mi aiti, ya da kabul gördüğümüz, saygınlık kazandığımız bir yere mi? Yeni bir yaşamı nerede bulacağız?” Bu arada ben hâlâ kitabı bulmaya çalışırken yazar Türkçe ’ye çevrilmiş bir kopyasını imzalı gönderme nezaketinde bulundu. Bu cömert hediyesi için kendisine yürekten teşekkür ederim. Bu değerli kitabı özenle saklayacağım. Kitabın kahramanı, Amerika’daki özgürleştirilmiş eski kölelerden birinin oğlu olan Frederick, 1919’da Bolşeviklerin Rusya’yı işgali sonrasında iki yüz bin Beyaz Rus mülteci ile birlikte İstanbul’a iltica eder. Hayata tutunabilmek için çalışma hayatına atılır. İstanbul Taksim Meydanı’ndaki Maksim olmak üzere pek çok eğlence mekanı açar. Aynı zamanda İstanbul’u Jazz’la buluşturan ilk kişi olarak tarihe geçer. Yazar, Yale Üniversitesinde İskandinav Dili ve Edebiyatı Bölümünde profesörlük yapmıştır. Hakkında sizleri daha fazla bilgilendirmek amacıyla kendisine sorular yönelttim.



E.E. (1) Okuyucularınız için bize biraz kendinizden bahseder misiniz? Ne zaman yazmaya başladınız?

V.A. 1979 yılında Princeton Unv.'den doktora derecemi alır almaz yazmaya başladım ve hemen Harvard Un.'de 'Rus Edebiyatı ve Kültürü' profesörü olarak akademik kariyerime başladım. O yıllarda yayınlarım doğal olarak bilimsel ve akademik (teorik/teknik) idi. Yani akademisyenler ve lisans öğrencileri için yazıyordum. Başlangıçta odak noktam büyük ilk Rus Modernistlerinden Andrey Bely'nin mirası oldu. Vladimir Nabokov tarafından Modern Avrupa Edebiyatının dört büyük çalışmasından biri olarak nitelendirilen meşhur romanı 'Petersburg' u, James Joyce, Marcel Proust, Franz Kafka 'nın çalışmaları izlemiştir. Takip eden otuz yılda farklı yazar ve temalarda yapmış olduğum akademik çalışmalarım /yazılarım ise 'Siyah Rus’tan oldukça farkı idi ve artık akademik uzmanlar için değil tamamen eğitimli okuyucular için oldu.

E.E. (2) Sizi etkileyen kitaplar ve etkisinde kaldığınız yazarlar oldu mu?

V.A. Evet, elbette favorilerim arasında Rus edebiyat klasikçilerinden ki bu benim akademik uzmanlık alanım oluyor. Lomonosov, Derzhavin, Pushkin, Gogol, Turgenev, Dostoevsky, Chekov, Blok, Bely ve Nobokv'u sayabiliriz.

E.E. (3) Sizce okuyucu seçici mi olmalıdır? Yeni başlayan yazarlara önereceğiniz kitaplar nelerdir?

V.A. Okuyucunun kesinlikle seçici olması gerekir ancak aynı zamanda her şeyi de okumalıdır. Çünkü sevmediğiniz bir şey bazen size sevdiğinizin ne olduğunu anlamanızda yardımcıdır. Bence tanınmış yazarları okumak ve incelemek (burada özellikle Rus yazarlarda ısrarcıyım/yazarların üzerinde duruyorum) çok yararlı olacaktır. Özellikle de yavaş yavaş okumak ve amacı nedir gibi her detayı sorgulamak; en ufak bir detayın çalışmanın bütününü de nasıl bir etki ya da anlam katacağı gibi.

E.E. (4) Ben kendi romanlarımı yazarken çoğunlukla karakterlerimin dünyasına girerim. Daha bir bölümü yazarken bir sonrakini gözlerimde canlandırır, görselleştiririm. Hikayeyi adeta karakterlerde yaşarım. Yarattığım karakterler benim en iyi dostum olurlar. Ya siz? Hikayelerinizin kahramanları ile ilişkiniz nedir/nasıldır? Nasıl yazdığınız hakkında bizleri aydınlatır mısınız? Bizlere neler diyeceksiniz?

V.A. Henüz roman yayınlamadım. Sadece bilimsel yayınlar ve Amerikan İngilizcesinde yaratıcı olmayan kurgu denilen bana göre de tarihsel biyografiler anlamına gelen bir kitap. ​İlki 'Siyah Rus' idi ve eylül 2021 de yayına girecek olan ​yeni kitabım ise 'Rusya'nın zincirlerini kırmak; Boris Savinkov, Çar ve Bolşeviklere karşı savaş​ları'. Fakat ben de yaşam hikayelerini anlattığım karakterlerin akıllarına girerek, tarihsel gerçeklerin izin verdiği ölçüde onların deneyimlerini hayata geçirmeye çalışırım. Henüz bir roman yayınlamadım ​dedim, çünkü bir tane​sinin taslağı hazırken başka birine başladım ve hâlâ onlar ile ne yapacağımı düşünmekteyim. İkisi de tarihsel gerilim ve Frederic Bruce Thomas'ın ' Siyah Rus' karakterine dayalı. ​İkisinin de önsözünde söylediğim gibi; 'hikayeler bugüne kadar bilinmeyen maceralardan (elbette benim yarattığım) oluşmaktadır, karakterler ise gerçek hayattan alınmıştır'. İkisinde de ilerleyişim sizin bahsettiğinize çok yakın ve kesinlikle sona doğru hikayenin gidişini güzümde canlandırıyorum.



E.E. (5) Kanımca yazarlar birer aktör ve aktristirler. Onlar da romanlardaki karakterleri oynarlar. Bir romanı bitirdiğimde tıpkı güçlü bir oyundan/performansından sonra kendi yaşamına adapte olmaya çalışan bir aktör gibi hisseder, zamana gereksinim duyarım. Sizin de hiç böyle hissettiğiniz olur mu? Romanınızı bitirdiğinizde neler hissedersiniz?

V.A. Katılıyorum; yazdığımız romanlar gerçek dünya ile hayal dünyamızda yarattığımız karışımlardan oluşur. İlk romanımı bitirdiğimde belirsizlikle tatmini bir arada yaşadım. Bu yüzden onu bir süreliğine bir kenara koydum ve biraz uzak kalarak yeniden değerlendirmek istedim. Biyografilerimde de aynısını yaptım.

E.E. (6) Türk edebiyatı hakkında yorum yapmak ister misiniz? Türk yazarlarından okuduklarınız oldu mu? Okudu iseniz beğendikleriniz?

V.A. Ne yazık ki Türk edebiyatının neredeyse hiç bilmediğim pek çok edebiyattan birisi. Bununla birlikte Nermin Bezmen'in 'Kürt Seyit ve Şura' sını zevkle okudum. Orhan Pamuk'un 'İstanbul; Anılar ve Şehir' ini okudum ki harika bir kitaptı.

E.E. (7) Bir zamanlar kör bir adamı yazıyordum. O süreçte evin ışıklarını kapadım, gözlerimi bantladım ve baston alarak evde gezinmeye başladım. ​Amacım dünyalarına girmekti. Siz hiç ​bu tür deneyler yapar mısınız? (bunun gibi rol oyunları denediniz mi?)​​

V.A. Hayır bunu yapmadım ama ne denli yararlı olabileceğini görüyorum. Benzer bir şeyi pekala uzay ruh halini deneyimlemek için yapabilirim. Şimdiye kadar sadece hayal etmekle yetindim/ ederek ilerliyorum.

E.E. (8) 'Siyah Rus' adlı kitabın ana karakteri olan Frederic Bruce Thomas 'ın hayatını oldukça ilginç buluyorum. Pek çok ülkede yaşanmış bir hayat ; ABD, Batı Avrupa'nın çeşitli yerleri, Rusya ve Türkiye… Maksim Müzik Eğlence merkezini açışı ve JAZZ'ı Türklerle buluşturması çok etkileyici. İstanbul'a sığınmacı olarak gelmiş. Ne yazık ki sığınmacı/mülteci ​sorunları günümüzde halen yaşanan bir gerçek. Bu sorunla ilgili söyleyecekleriniz nelerdir?


“Siyah Rus” roman kahramanı Frederick

V.A. Maalesef büyük ve inkar edilemez bir sorun olarak kaldı.​ Frederic Thomas'a sempati beslememin bir nedeni de yabancı bir ülkede bir yabancı gibi yaşamanın nasıl bir şey olduğunu çok iyi anlamamdan geliyor. Ailem Rus idi ve ben ABD'de büyüdüm. Her ne kadar sığınmacıların ​bugün katlanmak zorunda kaldıklarına nazaran benim için hayat daha kolay ol​duysa da hep bir dışlanmışlık yaşıyorsunuz.

E.E. (9) Şu an ne üzerinde çalışıyorsunuz? Yeni kitabınız ne hakkında? Yazmayı sevdiğiniz konular nelerdir?

V.A. Yukarıda bahsettiğim gibi yeni bir biyografi yazdım. Bir roman taslağım hazır ve ikincisine başladım. Tarihsel kurgu yazmayı seviyorum. Çünkü Son Rus İmparatorluğu ya da Sovyet ilk yılları veya 1900-1925 yılları arası gibi ilgimi çeken bölgelerde tarihi yeniden yaratmayı seviyorum. Benim romanlarım keyif duyduğum gerilim türünde. Hayranlık duyduğum gerilim yazarları ise John le Carre Robert Harris’tir.

E.E. (10) Ünlü olmak bir yazar için önemli midir? Yazarlar edebiyat dünyasından ne beklerler? Amaçları nedir? Sizce ünlü olmak için mi yazarlar yoksa dünyayı değiştirmek adına geleceğe mesaj verme çabasında mıdırlar? Sizce amaçları ne olmalıdır?

V.A. Bunun değişken olduğunu düşünüyorum, yani duruma göre farklılık gösterebileceğine. Bahsettiğiniz tüm olasılıklar olasıdır/ olması mümkündür.

E.E. (11) Dünyada birçok yazar ilk kitaplarının basımında güçlüklerle karşılaşmışlardır. Bu halen geçerli bir sorun. Benzer sorunlar yaşadınız mı?

V.A. Şanslıyım, akademik kitaplarımda yaşamadım. Her iki biyografi kitabım da New York’da bağımsız çalışan, ticari, küçük ama sağlam basımevleri tarafından kabul gördü. Daha büyük Amerikan yayınevleri ise konularının Amerikan okuyucusu için çok fazla ezoterik (sadece belirli bir grup tarafından anlaşılan- belirli bir gruba hitap eden) olduğu gerekçesi ile yeterince satamayacağını öngördüler/düşündüler. ABD'de kurgu yayımlamak genellikle zor olduğundan benim romanlarım için de uygun bir yayınevi bulmak oldukça zor olmuştur.

E.E. (12) Genç yazarlara önerileriniz?

V.A. Size geçim sağlayacak ​yazı dışında meslek sahibi olun. Olabildiğince çok okuyun. Yazabildiğiniz kadar çok yazın, he​r zaman bir​çok kez yeniden yeniden yazın. PES ETMEYİN !

E.E. (13) 2021 yılında basıma geçeceğini bildiğimiz bir kitap üzerinde çalışıyorsunuz ; 'Rusya'nın zincirlerini kırmak; Boris Savinkov, Çar ve Bolşeviklere karşı savaş​ları'. Bu kitap hakkında birkaç kelime söyler misiniz? Türkçe çevirisini düşünüyor musunuz?

V.A. Bu romanım, Çar ve Bolşeviklerin eşit derecede kötü olduklarını düşünen ve bu nedenden dolayı onlar ile mücadele eden/savaşan bir Rus devrimcinin hayat hikayesidir. İşte size kitabın tanıtım reklamlarında kullanılacak Boris Savinkov'un yaşamından kısa bir kesit/açıklama; Winston Churchill ​incelemesinde bu efsanevi Rus devrimci hakkında der ki; ' çok az insan; daha çok çabaladı, daha fazla feda etti, daha çok cesaret gösterdi ve Rus halkı için daha çok acı çekti ve o bugün anavatanında efsanevi ve tartışmalı bir figür olarak kaldı' Her ne kadar şimdilerde Rusya dışında büyük ölçüde unutulduysa da Boris Savinkov tüm yaşamı boyunca Rus İmparatorluğunun sonu ile Sovyet Birliğinin kuruluşu arasındaki zaman biriminde hem kendi ülkesinde hem yurtdışında kötü nam salmıştı. O karmaşık ve çatışmalı bir birey, devrimci bir terörist, skandal bir yazar, Modigliani ve Diego Rivera gibi o dönemi tanımlayan / o donemde yer eden ve çığır açan sanatçıların dostu, ​bir hükümet bakanı, Lenin ve Bolşeviklere karşı yorulmak bilmeyen bir savaşçı, Churchill'in danışmanıydı. Hayatının sonunda, Sovyet gizli polis teşkilatının kendisini yakalamasına izin verdi ve ülkenin en değerli siyahi mahkumu olarak Bolşevik devletini nihayet tanıdığı açıklamaları ile tüm dünya manşetlerinde yer aldı. Ancak bu kitabın iddia ettiği gibi; bu daha çok Savinkov'un bir kumarbaz olarak oynadığı son kart gibiydi. Ve acımasız​/zalim rejime son darbeyi vurabilmek için (bir gizli plan ile hayatını tehlikeye atmıştı.) hayatını gizli bir plana bağlamıştı. Ne kızıl ne beyaz Savinkov tarihteki yerini kendi elleriyle yazdı ve tarihteki yerini değiştirmedi Hayat hikayesi destansı bir taramaya sahip ve 20. yy dünya tarihinin tartışmasız en önemli katalizörü olduğu Rus devrimi ile ilgili birçok popüler efsaneye meydan okuyordu. Tüm çabalarını anavatanını eşsiz, demokratik, insancıl ve aydınlanmış bir devlete dönüştürmeye yönlendirmişti. Hedefleri için sayısız vatandaştan aldığı destek 20.ve 21.yy da Rusya'nın izlediği yolların komünizmin zorbalığı, Putin'in otoriterliği tarihsel kaderinde yazılı olanlar olmadığını gösteriyor. Savinkov'un hedefleri, Rusya'da işlerin nasıl yürüyeceğine ve hatta belki bir gün hâlâ nasıl olabileceğinin yakıcı /dokunaklı bir hatırlatıcısı olmaya devam ediyor. Romancı bir canlılıkla yazılmış olan, zaferler, felaketler, dramatik manevralar, Savinkov'un hayatını tanımlayan çelişkiler ile dolu bu kitap, Rus ve dünya tarihini değiştirmeye çalışan sıra dışı bir adama ışık tutuyor. Türkçeye çevrilmesi harika olacaktır.

E.E. (14) Biyografinizde ana karakter Frederick önce ABD'de sonrasında bazı Avrupa ülkelerinde ve Birleşik Krallık‘da garson olarak çalıştı. Ardından Rusya'ya gitti. 1. Dünya Savaşı öncesi ve sonrasında artık zengin bir işadamıydı. Evlilik, çocuklar derken devrim sonrası deniz yolu ile ülkeden kaçarak İstanbul'a gelen 150 bin _ 200 bin insandan birisiydi. Maksim Müzik Eğlence Merkezini açtığında Türkiye Cumhuriyeti'nin ilk yıllarıydı. Zamanla para kaybedince benim de yıllarımı geçirdiğim Ankara'ya yerleşti. Temmuz 1928'de 55 yaşında öldü. Evet, oldukça ilginç bir hayat, peki biyografi için neden bu karakteri seçtiniz? Yazmaya başladığınızdan itibaren yazma sürecinizin nasıl geliştiğini anlatır mısınız? Size ne ilham verdi?

V.A. Frederic'in Mississipi'deki eski kölelerden birinin oğlu olduğu gerçeğini hatırlamak çok önemli ve başına gelenler nadir görülen, son derece olası olmayan ve alışılmadık şeyler. Onun gibi genç siyahiler ABD'nin güneyini terk etmediler. 1890 'da yaptığı gibi (ki ancak 10 yıllar sonra) Onun gibi genç siyahiler 1890'larda Avrupa'ya gitmediler (ancak 10 yıllar sonra, 1.Dünya Savaşından sonra ) ve o oradayken Rusya’da tek bir siyahi yaşamıyordu. İşte hayatını öğrenmek ve kaleme almak istememin ana nedeni son derece dikkate değer bulduğum bu özgünlüğü oldu.




Frederick’in 1917 Rus Devriminden sonra eğlence dünyasını bırakıp İstanbul’a geldiği gemi. Frederick İstanbul’da Maksim Eğlence sektörünü burada devam ettirecekti…

E.E. (15) Kitabınızda 1.Dünya Savaşını, Rus-Bolşevik Devrimini, Osmanlı İmparatorluğunun son yıllarını ve Türkiye Cumhuriyetinin ilk yıllarına değinmişsiniz ki bunlar tarihin en önemli yılları. Pek çok önemli tarihsel olayı irdelediniz. ' Siyah Rus' adlı biyografiniz için film görüşmeleriniz oldu mu?

V.A. Evet, pek çok kişi tarafından sinemaya uyarlama için tekrar tekrar ilgi görmek sevindirici. Şu günlerde Amerika’da TV serisi için görüşmeler masada. Bir çok kitap seçenekler dahilinde olsa da çok azı film ya da TV serisine dönüştürülebiliyor. Fakat buna rağmen 'Siyah Rus' oldukça umut verici görünüyor.

E.E. (16) Romanınızın kahramanı Frederick, küçük bir markette çalışan ve evi tren istasyona bakan bir yerde yaşamaktadır. Trenler istasyonu terk ederken onları izlemeyi alışkanlık haline getirmiştir. Bu durum onu her şeyi geride bırakıp gitmesi için etkilemiş midir?

V.A. Evet. 1890'da babası vahşice öldürülüp ailesi dağılınca evinden uzaklaşma kararının arkasında, trenlerin istasyonu terk edişlerini seyretmesinin izleri olduğunu düşünüyorum. Bu terk edişleri, artık orada yapacağı bir şeylerin kalmadığına ve onu hedeflerine götürecek bir yol gibi algıladığına inanıyorum.

E.E. (17) Röportajımızı bitirmeden önce eklemek istediğiniz bir şey var mı? Burada bizlerle olduğunuz ve görüşleriniz için çok teşekkür ederim.

V.A. Bu ilginç sorular için ben teşekkür ederim. Yazılarınızda bol şans dilerim.

Ertuğrul ERDOĞAN

Not: 1) Bu röportaj Deliler Teknesi Edebiyat Dergisinde yayımlanmıştır. 
        2) Tanıtım için yapılacak kısa alıntılar dışında yazılarım E-Güven Şirketince tasdiklendiğinden izinsiz hiç bir yolla çoğaltılamaz.

-----------------------------------------------------------------------------------------------------

Vladimir Alexandrov and his book ‘The Black
Russian’

Interview/ Ertuğrul ERDOĞAN


Vladimir Alexandrov is the author of ‘The Black Russian’, which was published first in the USA in 2013 and then in Turkey by İş Bankası Kültür Yayınları in 2015. The Turkish title is ‘Siyah Rus’.

I would like to thank Nermin Bezmen, the renowned Turkish writer, for introducing me to Mr. Alexandrov.

…..I began by searching for the book in every available source in Turkey but unfortunately it was sold out. Luckily, I found an essay about this book in the İstanbul Kemerburgaz University Social Sciences Periodical written by Pınar Üre. The introduction to this article said: “We can neither change the colour of our skin nor our birthplace. Even if we learn many languages, we never forget our mother tongue. Nevertheless, because of historical events we have no control over some of our choices, and one day we may realize that we feel we belong to a place that was foreign to us. Do we belong to our birthplace, or do we belong to the place where we are accepted, respected and where we established a new life for ourselves?”……

While I was still searching for the book, Mr. Alexandrov kindly sent me a signed copy of the Turkish translation from the USA. I thank him from the bottom of my heart for his generous gift. I will treasure this book.

The hero of the book, Frederick Bruce Thomas, is the son of former freed slaves in the USA. In 1919 after the Bolsheviks took power in Russia, he took refuge in Istanbul along with some 200 thousand ‘White Russians’. He established a new life for himself by opening a series of venues, including Maksim, the famous music hall in Taksim Square in Istanbul. He also introduced jazz to Istanbul.

Vladimir Alexandrov was, until he recently retired, a professor at Yale University in the Department of Slavic Languages and Literatures. I am going to ask him some questions so that we can learn more about him.

E.E. (1) Mr. Vladimir Alexandrov, would you kindly tell us something about yourself for our readers? When did you start writing?

V.A. (1) I began to write articles and books right after I received my Ph. D. from Princeton University in 1979 and began my academic career as a professor of Russian literature and culture at Harvard University. My publications at that time were scholarly and academic, by which I mean that I was writing for other professors as well as graduate students. My focus initially was on the legacy of Andrey Bely, the great early Russian modernist, whose famous novel ‘Petersburg’ was called by Vladimir Nabokov one of the four greatest works of modern European literature (together with works by James Joyce, Marcel Proust and Franz Kafka). This academic writing, which I did for the next thirty years--focusing on various authors and topics--was very different from ‘The Black Russian’ and what I wrote after that, which was and is aimed at a general educated readership and not at academic specialists.

E.E. (2) Are there any writers whom you were impressed and books that affected you deeply?

V.A. (2) Yes, indeed. Among my favourite classic writers in Russian literature, which was my academic area of specialization, were Lomonosov, Derzhavin, Pushkin, Gogol, Turgenev, Tolstoy, Dostoevsky, Chekhov, Blok, Bely and Nabokov.

E.E. (3) Do you think a reader should be choosy? Are there some books you would like to recommend to the novice writers?

V.A. (3) A reader should definitely be choosy, but should still read everything because finding something you don’t like will help you define what you do like. I think that reading and studying famous writers (and I will continue by mentioning only great Russian writers) can be very helpful especially if you read slowly and ask about every detail—what is its function? What does a detail do for the overall effect or meaning of the work as a whole?

E.E. (4) I usually get into the brains of my characters while I am writing my novels. While I am writing a chapter, I visualize the end of the scene and the next chapter. I live the story in characters. The characters I create become my best friends. What about you? How is your relation with your novel heroes? What can you tell us about how you write?

V.A. (4) I have not yet published a novel, only scholarly books and what is called in American English, “creative non-fiction,” which in my case means historical biographies. The first one was ‘The Black Russian,’ and my new one, which will be published in September 2021, is ‘To Break Russia’s Chains: Boris Savinkov and His Wars against the Tsar and the Bolsheviks.’ But I definitely try to get into the heads of my biographical subjects and to bring their experiences to life by imagining them as fully as the historical facts allow. I said that “I have not yet published a novel” because I have drafted one and begun another and am still deciding what to do with them. They are both historical thrillers and based on the hero in ‘The Black Russian’—Frederick Bruce Thomas. As I say in the preface to each, the character is not invented, but the stories are about his ‘heretofore unknown adventures’ (which I of course invented). In their case, my procedure is very much like the one you describe and I definitely visualize the conclusion toward which the entire story moves.

E.E. (5) Writers are like the actors and actresses I suppose. They act the role of the characters of novels. When I finish writing a novel I find it I need some time to get back to real life like an actor after a powerful play. Do you ever feel like this? What do you feel when you finish writing your novel?

V.A. (5) I agree that the world in a novel one has written blends to some extent with the ‘real’ world outside it. When I finished drafting my first novel, I felt both satisfaction and uncertainty. This is why I decided to leave it alone for a while and then come back to it later so that I could evaluate it from some distance. I did the same with my biographies.

E.E. (6) Would you like to comment about Turkish Literature? Do you read from Turkish writers? If you do would like the name the books you liked?

V.A. (6) I regret that Turkish literature is one of many literatures that I know hardly at all. I’ve read Nermin Bezmen’s ‘Kurt Seyt and Shura,” which I enjoyed, and Orhan Pamuk’s ‘Istanbul: Memories and the City,’ which is a wonderful book.

E.E. (7) Once I was writing about a blind man. One night I switched off the lights in the house, I covered my eyes with a black scarf, and, using a rolling pin as a cane, I tried walking around the house. Do you also do role playing like this?

V.A. (7) No, I haven’t done this, but I can see how it would be useful. I may very well try something like this to experience an alien state of mind. So far, I’ve been using just my imagination.

E.E. (8) I found the life of Frederick Bruce Thomas, the main character of your book ‘The Black Russ
ian,’ very interesting. A life which is lived in many countries—the USA, various places in Western Europe, Russia, and Turkey. His opening the Maxim Music Hall, introducing jazz to Turkey was very impressive. He came to Istanbul as a refugee. Unfortunately, refugee problems are still an ongoing problem of our lives. Would like to say something about this problem? What is the pole of politicians on this problem?

V.A. (8) It remains a big problem, of course, and one cannot ignore it. Part of the reason for my great sympathy for Frederick Thomas is that I understand something about being a foreigner in a foreign land. My parents were Russian and I grew up in the United States. Although I had it very easy in comparison to what refugees have to endure now, there is still some understanding of being an “outsider.”

E.E. (9) What are you working on now? What is your new book about? What are the main subjects you like to write?

V.A. (9) As I mentioned above, I’ve written a new biography, drafted a novel, and begun a second one. I like writing historical fiction because I enjoy trying to recreate the past in places that interest me, such as late Imperial Russia and the early Soviet period, or from around 1900 to 1925. My novels are thrillers, which is a genre that I enjoy. Two thriller writers I admire are John le Carré and Robert Harris.

E.E. (10) Is fame important for a writer? What do writers expect from the world of literature? What are their purposes? Do writers write to become famous or do they have a dream to change the world, to say something about the future? What must be their purposes?

V.A. (10) I believe that this can vary. All of the possibilities that you mention are certainly possible.

E.E. (11) All over the world, many writers have encountered difficulties in getting their first books published. This is still a problem for writers. Did you have similar problems?

V.A. (11) Fortunately, I did not encounter problems with my academic books. My two biographies were accepted by good, small, independent trade presses in New York. The bigger American trade presses thought that my topics were too esoteric for American readers and would not sell enough copies. It will probably be very difficult to find a publisher for my novels because fiction is especially hard to publish in the USA.



E.E. (12) What would like to recommend to the young-new writers?

V.A. (12) Have a profession outside writing that allows you to make a living. Read as much and as widely as possible. Write as much as you can and always re-write many times. Don’t give up.

E. E.(13) Mr Alexandrov, we know that you are working on a new book, which will be published in 2021; “To Break Russia’s Chains: Boris Savinkov’s Wars Against the Tsar, Lenin and the Bolsheviks. Could you tell us something about this book? Are you planning to have it translated to Turkish?

V.A. (13) As the title indicates, this is the biography of a Russian revolutionary who thought that the Tsar and the Bolsheviks were equally evil and fought them both for this reason. Here is a brief description of Boris Savinkov’s life, which will be used in advertisements for the book:

An examination of the enigmatic Russian revolutionary about whom Winston Churchill said "few men tried more, gave more, dared more and suffered more for the Russian people," and who remains a legendary and controversial figure in his homeland today.

Although now largely forgotten outside Russia, Boris Savinkov was famous, and notorious, both at home and abroad during his lifetime, which spans the end of the Russian Empire and the establishment of the Soviet Union. A complex and conflicted individual, he was a revolutionary terrorist, a scandalous novelist, a friend of epoch-defining artists like Modigliani and Diego Rivera, a government minister, a tireless fighter against Lenin and the Bolsheviks, and an advisor to Churchill. At the end of his life, Savinkov allowed himself to be captured by the Soviet secret police, and as the country’s most prized political prisoner made headlines around the world when he claimed that he accepted the Bolshevik state. But as this book argues, this was more likely Savinkov’s last throw as a gambler and he had staked his life on a secret plan to strike one last blow against the tyrannical regime.

Neither a "Red" nor a "White," Savinkov forged his own place in history. The story of his life has an epic sweep and challenges many popular myths about the Russian Revolution, which was arguably the most important catalyst of twentieth-century world history. All of Savinkov’s efforts were directed at transforming his homeland into a uniquely democratic, humane and enlightened state. The support he got for his goals from countless countrymen suggests that the paths Russia took during the twentieth and twenty-first centuries--the tyranny of communism, the authoritarianism of Putin--were not the only ones written in her historical destiny. Savinkov's goals remain a poignant reminder of how things in Russia could have been, and how, perhaps, they may still become someday.

Written with novelistic verve and filled with the triumphs, disasters, dramatic twists and contradictions that defined Savinkov's life, this book shines a light on an extraordinary man who tried to change Russian and world history.

It would be wonderful if the book were translated into Turkish.

E.E. (14) In your biography, the main character Frederick worked in the USA and then, after working as a waiter in the United Kingdom and other European countries went to Russia. Before and during the First World War, he was a businessman and became rich. He got married and had children. After the Revolution, he was one of the 150 thousand people who escaped from the country and sailed to Istanbul. Those were the first years of the young Turkish Republic. He opened the Maksim Music Hall. He lost money and moved to Ankara. (I lived in Ankara for many years.) He died in July 1928 when he was just 55 years old. This is a very interesting story. Could you tell me the progress of this biography? Choosing this character, writing. What inspired you?

V.A. (14) It’s important to realize that Frederick was the son of former slaves in Mississippi and that everything that happened to him was extremely unusual, unlikely and rare. Young Black men like him did not leave the South in the USA when he did in 1890 (only decades later); young Black men did not go to Europe in the 1890s (only decades later, after WW I); and there were effectively no Black people in Russia when Frederick was there. It was the extreme originality of this man that made me want to learn about his life and to write about it.

E.E. (15) In your book you covered the First World War, The Russian Bolshevik Revolution, the last years of the Ottoman Empire and the first years of the Turkish Republic. These are very interesting years in history. You have written about many important historical events. Has anyone ever attempted to make a movie based on your biography “The Black Russian”?

V.A. (15) Yes, I am pleased that there has been repeated interest in bringing the book to the screen by various people. At the present time, the book is under option to be made into a TV Series in the US. Although many books are optioned, few are actually made into films or TV series. But despite this, the situation with ‘The Black Russian’ looks quite promising.

E.E. (16) Frederick, the main character of the novel started to work in a small market. His house was near a train station. He used to watch the trains when they were leaving the station. Did this inspire him to leave everything behind and move on?

Do you want to say something in addition to the readers? Do you have any suggestions today’s youth?

V.A. (16) Yes, I believe that when his family fell apart in 1890, when his father was brutally murdered, Frederick decided to leave because he saw trains leaving.

E.E. (17) Before we finish the interview, is there anything you would like to add? I thank you very much for this interview.

V.A. (17) Thank you for asking me all these interesting questions! It was a pleasure for me. I wish you good luck in your writing.

Interview by Ertuğrul ERDOĞAN / Writer

Translated from Turkish to English

Muhsine ARDA / Poet and Writer

 








25 Ekim 2022

JAPONYA VE EDEBİYATI / Röportaj / Ertuğrul ERDOĞAN


Röportajın Japoncası yazının sonundadır. /  インタビューの日本語版は記事の最後にあります。

Japonya! Dünya teknolojisinin başkenti… İnsanların çok çalışkan olduğu ve robotundan tutun da yapay zekâ ve ilginç projeleriyle teknolojisini insanlığa sunduğu, kaoslardan uzak olan ülke! Depremlerin en şiddetlisini yaşamalarına karşın aldıkları eğitim ve yaptıkları sağlam binalarla dimdik ayakta durmasını bilenlerin, 6852 ada olmasına karşın, yalnızca 430’unda yaşadıkları doğa harikası ülke. ‘Samuray’ ve ‘Geyşa’ denildiğinde de aklımıza gelen bu ülkenin kendine has yiyecekleri yanı sıra dünyaya ses getiren edebiyatları da var. İlk romanı ‘Kaze No Oto Vo Kike” olan ünlü yazarları Haruki Murakami’nin ülkemizde de birçok eseri olduğu gibi, 40 dan fazla dile çevrilerek önemli ödüllerin sahibi olmuş bu ünlü yazarları. 

Röportajımın bugünkü konuğu Tokyo Yazarlar Üniversitesi Rektörü olan ve aynı zamanda, Japonya Televizyon ve Radyo Yazarları Assocriation’da Yönetim Kurulu Başkanı da olan Sayın Tamako SARADA ile edebiyat yanı sıra ülkelerimiz ve dünya sorunları üzerine bir röportaj yapacağım. İsterseniz sözü daha fazla uzatmadan sorularıma geçip hem Tamako Sarada’yı hem de ülkesini daha yakından tanıyalım.


E.E. Öncelikle röportajımı kabul ettiğiniz için size çok teşekkür ediyorum. Bizlere kendinizi kısaca tanıtır mısınız?

T.S. Tanıştığıma memnun oldum. Ben Tamako Sarada. Yazarlığımı Tokyo şehrinde devam ettiriyorum. Özellikle; kadın yaşamı, evlilik, aşk ve kendine güven konularında yedi kitabım, bunların dışında, yemek kültürü, iki adet biyografi, üç roman ve farklı konularda olmak üzere çeşitli kitaplarım bulunmaktadır. Bu arada radyo ve televizyon dizileri ile WEB ve tiyatro için birçok senaryolarım vardır. Bunların dışında, lisans öğrencileri yetiştirmek için bir yazar eğitim okulunun müdürüyüm ve Japonya’nın TV ve Radyo Yazarları Birliği’nin de sekiz yıldır başkanlığını yapıyorum.

E.E. Biliyorsunuz edebiyatın tek bir dili vardır, o da evrensel oluşudur. Yani birçok eserde tek sözcük olan “Sevgi” mutlaka geçer. Amacım farklı ülkelerdeki yazarlar ile röportaj yaparak hem kendilerini hem edebiyatı hem de ülkelerini okurlarıma tanıtabilmektir. Bu çalışmamı röportajlarım tamamlandığında kitaplaştırmayı da istiyorum. Bu bağlamda, ülkenizin yakın zamandaki edebiyatı hakkında bilgi verebilir misiniz? Umut vaat eden yazarlarınızı öğrenebilir miyim? Ayrıca sizin en beğendiğiniz yazarınız kimdir?

T.S. Japon edebiyatı hakkında bilgi verebilirim. Haruki Murakami dünyaca ünlü bir yazarımızdır. Ancak Japonya'da birçok popüler sanatçı da vardır. Bunlardan Mori Ōgai, Natsume Sōseki, Ryūnosuke Akutagawa, Jun'ichirō Tanizaki en sevdiklerimdendir. Ayrıca, Shinichi Hoshi ve Yasutaka Tsutsui gibi kısa öyküleri popüler olan yazarları da seviyorum.

E.E. Türk edebiyatı hakkında bilginiz var mı? Herhangi bir okuduğunuz Türk yazarlarının kitapları var mıdır? Daha doğrusu ne tür kitaplardan hoşlanırsınız? Ayrıca dünya edebiyatında takip ettiğiniz yazarları öğrenebilir miyim?

T.S. Üzgünüm. Türk yazarları ve edebiyatınız hakkında hiçbir bilgim yok. Ancak bu sorunuz ülkeniz edebiyatına ilgimi artırdı. Ve gelecekte mutlaka ilgileneceğim. Yabancı yazarlar arasında; Franz Kafka, Albert Camus en sevdiğim yazarlardan, bunlara ilave olarak Ray Bradbury, Roald Dahl’ın kısa hikâyelerini severek okurum.

E.E. Bize ülkeniz ile ilgili neler söylemek istersiniz? Ardından, Türkiye’yi yaklaşık 8550 kilometreden nasıl görüyorsunuz? Örneğin, Türk-Japon kültür elçimiz olan ve kaybettiğimiz Şarkıcı Barış Manço’yu bilir misiniz? Yani ülkemizle ilgili neler biliyorsunuz?

T.S. Türkiye’yi henüz ziyaret etmedim. Batı ve Doğu’nun kesişme noktasında olduğunu biliyorum. İstanbul, genellikle popüler Japon şarkılarının sözlerinde görülür ve dinleyenlerde egzotizm hissi uyandırır. Çocukken Japon Televizyonu’nda popüler bir TV şov programı vardı. Roy James (1929-1982), onun ebeveyninin adı Gaynan SAFA idi ve bir Türk vatandaşıydı. Money Talks, Floating, Yume No Hawaii de Bonodori gibi filmleri vardı. Roy, Tokyo doğumlu idi. Filmde Amerikan rolü oynadı. Japon eğlence sektöründe başarılı oldu ve daha sonra Japon vatandaşlık talebi kabul edilmişti. Ölümünden kırk yıl sonra, Roy, Japonya’da hâlâ unutulmaz bir yabancı yetenek olarak tanınır. Tokyo’nun merkezinde Türk Kebap Sandviçi (Döner Kebabı) bir büfe var ve burada fastfood olarak oldukça popüler. Kahve, yoğurt ve gül reçeli gibi yiyecek türlerinizin popüler olduğunu biliyorum. Ayrıca mavi rengin de Türk imajı olduğunu biliyorum. İçkilerden şarabınız ve rakınız ile ilgileniyorum. Rakının 18. yüzyılda Japonya, Samuray döneminde Japonya'dan izole edildiğini ancak "araki" adı verilen damıtılmış sake, o dönemde tek ticaret limanı olan Nagasaki'ye ithal edildi ve sindirime yardımcı olması için bir ilaç olarak içildiğini okumuştum. Bence bu bir rakı likörüydü. Ayrıca, Türkiye'nin birçok Japon yanlısı aileye sahip olması da bizler için büyük bir onurdur. 1985'te Tahran'da hayatta kalan bir Japon, bir Türk uçağı sayesinde o ülkeden kaçmayı başarmıştı. Bunun için Türklere teşekkür ediyorum. Bu yardımı hiçbir zaman unutmuyoruz. Şarkıcınız Barış Manço'yu bilmiyordum. İnternet üzerinden inceledim. Şarkıları ilginç ve Kara Sevda şarkısını çok beğendim ve sık sık dinlemeye başladım. Oryantal türü şarkıları etkileyiciydi. Japonya'da belli bir hayran kitlesine sahip Flower Travellin 'Band adlı bir grup var. Oldukça popülerdir. Onu severek dinlerim.

Tamako Sarada Japonların Ünlü Aktörü Akıra TAKARADA 

E.E. Ülkenizde kitap okuma oranları hangi düzeyde? Kütüphane sayısını verebilir misiniz? Gençliğiniz bizdeki gibi kitap yerine cep telefonlarını mı tercih ediyorlar? Yoksa teknolojiyi yerinde kullanıp sanatın diğer alanları ile de ilgilenirler mi? Çocuk, Gençlik ve Teknoloji bilimi üçgeni hakkındaki görüşleriniz nedir?

T.S. İstatistiklerin doğru olup olmadığını teyit etmedik, ancak bir çalışma, Japonların% 47'sinin kitap okumadığını tespit etmiştir. Yani, gerçek anlamda kitap okuma oranı% 53'tür. Ayrıca, TV izleyenlerin oranı da yüzde 20 civarındadır. Birçok kişi, ‘Kitap okumam veya televizyon izlemem.’ derken büyük bir bölümü de akıllı telefonlardan bilgi almak ve oyun oynamak için daha fazla zaman harcadıklarını söylüyorlar. Kütüphane sayısı yerel yönetimler tarafından idare edilmektedir. Yaklaşık olarak 3.300 civarındadır. Üniversiteler ve özel kütüphaneler gibi eğitim kurumlarına bağlı kütüphaneleri eklerseniz, sayı daha da artacaktır. (Bunlarda tahminen 1000'den fazladır.) Gençler için bilgi kaynağı esas olarak İnternet görünmektedir. İnternet, dil öğrenimi ve müzik öğrenimi için kullanışlıdır. Bu da iyi bir şeydir, ancak öğrenmenin burada zor olduğunu ve zaman kaybı olduğunu düşünüyorum.

E.E. Japon İmparatoru ve ülke siyasilerine güven Japonlarca ne durumdadır? Ülkenizdeki demokrasi kavramı hakkında neler düşünüyorsunuz? İmparatorluğunuz hakkında geçenlerde bir yazı okudum. Orada, İmparatorun babası Akihito’nun tahtından feragat etmesinden sonra İmparator olan Naruhito, toplamda 37 milyon dolara mal olan törenle kutsallık kazanması için “Güneş Tanrısı” ile baş başa yemek yemesinin ülkede “Tanrıçanın yeryüzüne inip İmparatorun bedenine girdiğine inanılıyor olmasına olan bakışınızı öğrenebilir miyim?

T.S. İmparator Masako, yeni İmparator Narhit, Japon halkı arasında çok popülerdir ve Japonlar üzerinde genel olarak iyi bir imajı vardır. İmparator, II. Dünya Savaşı sırasında tanrılaştırılmış olmasına rağmen, 1945'teki savaştan sonraki yıl, bir insan olarak ilan edildi ve bence Japonya'nın bir sembolüdür. Onun Japon demokrasisi ile iyi bir dengesi olduğunu düşünüyorum. Talihsiz savaş zamanlarının dışında, İmparator, Japonya mitinden kültüre mirasçıdır ve eski geleneklere mirasçı olarak onurlandırılabilir. İmparatorun ataları Japon mitolojisinde görünse de, hikâyenin kendisini okumak çok ilginçtir. Kişisel ilgi alanlarımdan biri "Man'yōshū" adlı şarkılardan oluşan bir koleksiyondur. Japonya'daki en eski kısa şiir, tanka (tanka, 5-7-5-7-7 veya hece birimleri) Yaklaşık 4.500 şiir koleksiyonu, 7. Yüz yıldan 8. yüzyıla 130 yıl boyunca yazılmış şiirlerdir. Yazarlar emperyal ailenin insanları, soylular, keşişler ve aynı zamanda askerler ve bazı isimsiz şairlerdir. Güzel bir doğal manzarayı tasvir eden kısa bir şiirde, o dönemdeki siyasi olayların düşünceleri ve belki de halka açık bir şekilde söylenemeyen gerçekler gizlenir ve kodu kırmak olarak yorumlanır. Modern okuyucular bunu dört gözle beklerler. Benim için, tarih kitaplarını okumakla ilgili çok sayıda kısa şiir okumanın birçok yolu vardır. Ancak, bu yazarın fikri, hayal gücüdür ve doğru da olmayabilir. Tarihin çıkarımını yapmaktan zevk alıyorum ve roman okumak için harcadığım kadar, Man'y reading shū okumaktan da zevk alıyorum.


E.E. Ülkenizdeki ekonomik durumlardan bahseder misiniz? Yoksulluk ve zenginlik arasında uçurum var mıdır? Sade bir Japon (örneğin en düşük ücret alan) un yaşam tarzı nasıldır? Aldığı ücret ile yurtdışına çıkma, eğitim materyalleri alma vs gibi durumlarda noksan olduğu durumlar olur mu?

T. S. Japonya 1960'lardan 1980'lere kadar kayda değer bir ekonomik gelişme sağladı. 1980'lerin sonlarından 1990'ların başına kadar, Japon halkının hayatı çok zengin oldu. Ancak, bu daha fazla sürmedi ve ekonomimiz 1990'larda geriledi ve 20 yıldan fazla bir süre dünyanın birçok ülkesinde olduğu gibi, eşitsizliği olan bir toplum haline geldik. Sadece yaklaşık olarak bir milyon zengin insan bulunmaktadır. Geri kalanı ise orta seviyede veya daha aşağı bir seviyede yaşam sürdürmektedirler. Japonya'da zenginleri hedefleyen bir milyon müşteri varsa, bu da önemli şirketler için bir hedef pazardır. Bu pazara giremeyen insanların çeşitli sorunları vardır. Özellikle, 50'li yaşlarında olan nesiller ile 80'li yaşlarda hemşirelik kuşağının ebeveynlerine sahiptir ve yaşamları zordur. Bugün genç nesil (gençler ve 20'ler) zenginlerin hayatlarıyla ilgilenmiyor ve bir araba sahibi olduklarında, yurtdışına çıktıklarında veya lüks bir marka giydiklerinde onlara bu hayat tarzı yeterli geliyor. Yaşlı insanlar ise ihtiyaç duydukları kadar basit bir şekilde yaşamaya çalışıyorlar. Bence de bu doğru. Basit hayat tarzı insanı mutlu eder. Aslında, geçmişte Japon halkı basit bir hayat tarzını benimsiyordu. Bazı üst sınıflar hariç, eski dönemdeki Samuray hayatı günümüzdeki gibi abartılı değildi. Oraya geri dönüş var gibi görünüyor. 21. yüzyılın küresel ortamı göz önüne alındığında, bu tür yaşam tarzı önerileri ve uygulamaları bir eğilim biçimidir.

E.E. Ülkemizde geçenlerde 10 yaşında bir çocuğun 5 ayda 250 kitap okuması (özellikle felsefi ) sosyal ve genel medyada oldukça ses getirdi. Birçok kişi bir çocuğun bu yaşta ağır kitaplar okumasını, özellikle felsefeye karşı olan muhafazakâr kesimce büyük bir tepki aldı. Tabi çocuğun pedagoglarca takip edilmesini isteyenlerde oldu. Siz böyle bir duruma ne dersiniz?

T. S. Okumak; macera, yolculuk ve yeniden yaşamaktır. Hayatın bir işareti olarak okumak en iyisidir. Basit bir hayatınız varsa, okumak için daha fazla zamanınız olacağını düşünüyorum. TV izlemeyin, akıllı telefonlardan biraz olsun uzak durun ve kitap okumaya yönelin. Saygı duyduğum ünlü yazarlar, okumaya yazmaktan daha fazla zaman ayırdıklarını söylüyorlar. Çok fazla okuma, bir hikâye yazmak için oldukça ilham verecektir. Gelişmek ve büyümek için kitaplara ve eğitime ihtiyacınız vardır. İnterneti kullanıyorsanız, bir zamanlar çeviri için beklemek zorunda kalan yabancı kitapları, mükemmel çeviri yazılım sayesinde, orijinal bir metni, yakında okuyabileceğiz. Bu fonksiyonun gelişmesini dört gözle bekliyorum.

E.E. Facebook sayfanızı incelediğim kadarıyla şarkı da söylüyor ve tiyatroda yapıyorsunuz. Amatörce mi? Ne tür müzik dinlersiniz? Resim ve heykel sanatına bakışınız nedir?

T. S. Gençliğimden beri şarkı söylemeyi ve dans etmeyi severim. Ancak yeteneğim, profesyonel olmak için yeterli değildir. Böylece, şarkı söyleyen sanatçının ve kendini icra eden sanatçılara saygım sonsuzdur. Canlı olarak bir programda evde gösteri yapıyorum. Az sayıda olmasına rağmen, beni destekleyen hayranlarım var ve bunu yaklaşık yedi yıldır düzenli olarak yapıyorum. Bu durum benim için popüler, çünkü hikâyelerim şarkı söylemek veya dans etmekten daha ilginçtir. Komedyen (Comédienne) özellikle müziği bana çok ilham veriyor. Halk müziğini seviyorum ve Türk müziğinin Japon melodisine benzediğini düşünüyorum. Resim ve heykelle ilgileniyorum, ama gözlerim kapalı olsa bile bir şey hissettiğim müziği seviyorum.

E.E. Yeni yazarların en büyük sorunlarından birisi yayınevleridir. Bu durum sizin ülkenizde de zor mudur? Zira ünlü yayınevleri önce ünlü olanların eserlerini öncelikli basmaktadırlar. Genç yazarlar ise bu konuda büyük bir mücadele vermektedirler. Siz bu konuda neler söylemek istersiniz?

T. S. Japonya'da da yayıncılık birçok ülkede olduğu gibi zorlukları vardır. Kitaplarım eskisi gibi artık satmıyor. Ünlü yazarların kitaplarını satmayı bırakan yayınevleri var. Yirmi yıl önce, yılda üç kitap yayınlama fırsatım oldu ve bu da hayatımı kolaylaştırmıştı. Şu anda yılda 10 kitap yazsam da yazmasam da, yaşantım onlara bağlı değildir. Ayrıca, yeni yazarların kitap yayınlama fırsatı da zorlaşmaktadır. Öte yandan, neyse ki çalışmalarımızı internette yayınlamanın bir yolunu buluyor ve dünyayla iletişim kurabiliyoruz. Bence bu da çok önemlidir. Her şeyden önce, yazmaya devam ederseniz, başarı mutlaka gelecektir.

E.E. Facebook sayfanızı incelediğimde “Yaşam Tarzı” ile “Yemek Kültürü” konulu kitaplarınızın olduğundan bahsediyorsunuz. Bunu biraz açar mısınız? Ülkemizin yemek kültürü hakkında bilginiz var mı? Japonlar en çok hangi yemek türünü sever? Gençlerin tutkusu birçok ülkede olduğu gibi ‘Hamburger” midir?

T. S. Şarap bilgisi ve şarabın tadını çıkarma hakkında bir kitabım var. Japonya'da popüler olan İtalyan, Fransız ve Çin yemekleridir. Ayrıca yemek tarifleri yazan ve yemek tarihini özetleyen kitaplarım da var. Daha önce döner kebabı sandviçi hakkında yazdım. Tokyo'da ayrıca birkaç Türk restoranı vardır. Yemek tariflerini araştıran ve sunan dükkânlar da var. Çok lezzetlidir. Dünyanın en lezzetli üç yemeği, Fransız, Çin ve Türkiye’dedir. Lezzetli Türk yemekleri olduğunu biliyorum. Japon halkının "ROLL CABBAGE (lahana dolması)" adlı ev yemeği vardır. Ünlü Fransız mutfağından Allen yemeklerini Japonlar çok sever. Lahana yaprağı ile yapılan dolmanın Türk mutfağı olduğunu sonradan öğrendim. Çok lezzetli bir yemek türüydü. Bu yemeği ülkemizde çocuklar özellikle çok severler.

E.E. Radyo dinlemeyi çok severim. Hatta yattığımda, tiyatro türü programları dinleyerek uyurum. Japonya radyoculukta nerededir?

T. S. Çocukken, akşam yemeklerinden sonra okul ödevlerimi yaparken radyo dinlemeyi çok severdim. DJ konuşmalarını ilginç bulurdum. Arkası yarın şeklinde sizin dinlediğiniz tiyatro türü radyo dizileri de bizim ülkemizde popüler. Çok dinlenir. Radyo ile ilk tanışmam, Tokyo’daki bir radyo istasyonunda popüler olan ve senaryosunu yazdığımım bir programdı. Son zamanlarda, radyo dinleyen kişi sayısı azaldı, ancak radyo, internetle uyumlu olduğundan yeni içerikler katmanın çalışmaları içindeyiz. Uluslararası programlar yapmak için bir ipucu olarak radyo programlarıyla WEB'den faydalanmak istiyorum.

E.E. “Yaşam Tarzı” konulu kitaplarınızın olduğunu söylüyorsunuz. Sizce “Yaşam nedir?” diye bir soru sorsam, ne yanıt verirsiniz? Sayfalarca yazmak yerine “Ağlamak, gülmek ve çekip gitmektir.” diyebilir misiniz?

T. S. “Hayat sanattır.” Sözcüklerini seviyorum. Günlük yaşam için sanat arayışı. İngilizcesi, “Art for Life sakes” Fransızcası “Savoir-Vivre” sözcüklerini beğenirim. Bunu Türkçe de nasıl dersiniz? Günlük yaşamda zaman ve mekân nasıl kullanılır? Örneğin resim veya heykel yapmak gibi. Bunlar insanın aklını zenginleştir. Yaşam için söylediğiniz, "Ağlamak, gülmek ve çekip gitmek.” diyorsunuz. Güzel sözcükler! Lüks olmak zorunda değil. Çöpleri atmak istemiyorum. Yaradan'ın kalbi ile konuşurken, yeni çalışmalar yaparak hayatımı yönetmek istiyorum.

E.E. Bildiğiniz gibi Corona virüs dünyada yayılarak birçok ülkede can aldı. Çin’den sonra özellikle İran ve Avrupa’da İtalya ve İspanya’da ölüm oranları oldukça yüksek oldu. Japonya’da durum nedir? Nasıl önlemler alınmaktadır. Çin’in Wuhan şehrinde salgının bittiği söylenmektedir. Aşısı da henüz araştırma safhasında. Dünya’da yaşanan ve 200 milyon insanı yok eden kara veba gibi bir salgına dönüşür mü, bu Corona? Çin birden nasıl bitirdi de Avrupa bununla boğuşmaya devam ediyor? Tarihe not düşmek adına neler söylemek istersiniz?

T.S. Covid-19'un yayılmasına gelince, Japonya'da her gün ciddi durumlar artıyor ve bilgi o kadar kirli ki, tıp uzmanı değilim ve neyin doğru olduğuna dair sabit bir fikrim de yoktur. Son birkaç gün içinde, ünlü hastanelerde çalışan doktorların salgın kontrolü hakkında bilgileri e-posta ve SMS yoluyla yayıldı. Bende bu bilgileri okudum. Yaklaşık bir ay önce, ABD'de yaşayan bir Japon Arkadaşımın Facebook da paylaştıklarına benzediğini ve daha sonra bilgilerin sahte olduğunu ve düzeltildiğini anımsadım. Bu tür yalan bilgilerinin muhtemelen Japon halkı için düzenlendiğinden ve bu sefer tekrar yayıldığından şüphelendim, ancak yine sahte bilgiler yayılmaya başladı. Bununla birlikte, eğitimli arkadaşlar bilgi yaymak için kandırıldıklarından, Japonya'daki insanlar bazı yararlı bilgileri şaşkınlık ve sabırsızla bekliyorlar. Şimdi yapabileceğim tek şey, evde kalmak ve insanlardan olabildiğince uzak durmaktır. Hayatta kalabilmek için toplum sakinliğini korumak için elinden geleni yapmalıdır. Japon televizyonu, virüse yakalandığı tespit edilen eğlence sektörü ve profesyonel sporcular gibi ünlülerin adlarını bildiriyor. Yakın zamanda popüler bir komedyen öldü ve bütün Japonlar üzüldü. Şehre girdikten sonra, enfekte kişilerin bulunduğu dükkânlar, tesisler ve ofisler var, bu da virüsün yayılmasına neden oluyor. Tokyo'da bir acil durum bildirisi yayınlandı ve insanların kendi kendini izole etmeleri istendi. Ofis bölgesi sessiz olmasına rağmen, yaşadığınız şehrin durumu normalden çok farklı değil. Kalabalık ve tedirginlik hâkim. Enfeksiyonun yayıldığı bölgelerde, bu savunmasız rutinler nedenlerden biri olarak kabul ediliyor.

E.E. Corona virüsünden sonra ülkelerin sınırlarını kapattığı, ekonomik ilişkileri askıya aldığı bir ortamda sizce gelecekte dünyayı nasıl bir düzen bekliyor? Gelişmiş ülkeler ile az gelişmiş ülkeler arasındaki durumu gelecekte nasıl görüyorsunuz? Ayrıca, ülkeler gelecekteki olası bir başka virüs yani biyolojik savaşlara karşı ne gibi önlemler almalıdır?

T.S. Bir ay önce bir radyo yayın istasyonuna gittim. Bir maske taktım. Ancak toplantı normaldi. Biz de dışarıda yiyoruz. Bununla birlikte, bu tür günlük yaşam aniden değişti. Avrupa ve ABD’de virüs Japonya'dan daha hızlı yayılıyor. Japonya'nın er ya da geç aynı duruma sahip olacağına inanılıyor. Yirminci yüzyılın ikinci yarısı, herkesin dünyanın herhangi bir yerine seyahat etmekte özgür olduğu zamandı. Bu değişti. Neyse ki, İnternet nedeniyle, uzaktaki insanlar kendilerini yakın hissedebiliyor ve bu zorluğun üstesinden gelebilirdi. Virüsün ortaya çıkmasının yeni bir değişim için bir vahiy olduğunu düşünüyorum ve yeni bir yaşam biçimi, onu mecburen kabul etmekten geçecek. Hayatın bir kısmının yeni bir harekete başladığını düşünerek onunla yüzleşmelisiniz (yeni olmayabilir; insanlar unutmuş olabilir).

E.E. Dünya nüfusunun fazla olduğunu, oysaki ekonomi için 1,5 milyar insanın yeterli olacağını görüşünde olanlar var. Siz bu konuda neler söylemek istersiniz? Bu bağlamda, kapitalist düzen çalışmayanı dünyada görmek istemiyor mu? Örneğin emekliler? Bazı ülkelerin bütçelerine yük mü getiriyor? Ne dersiniz?

T. S. 20. yüzyılın başında dünya nüfusu 1.65 milyardı. 20. yüzyılın sonunda nüfus 6 milyarın üzerindeydi ve şimdi 7.7 milyarın üzerindedir. Yaşlıların sağlıklı yaşam beklentilerini uzatmak bir faktördür, ancak yaşam düzeylerinde bölgesel farklılıkların oluşması üzücüdür. Ayrıca, Dünya’nın çığlık attığı çevresel sorunlar (koronavirüs enfeksiyonlarını da içerebilir) düşünüldüğünde, kâr peşinde olan ve servet içinde bir önyargı üreten kapitalist ekonomilerle sınırlıdır. İktisat politikası masa başında tartışıldığında akıllı ve ideal bir model olabilir, ancak gerçek piyasa ilkesi çeşitli faktörlerden etkilenir ve teoriye uygun değildir. Kapitalist ekonominin temeli olan “Görünmez El” in düzgün çalışıp çalışmadığını görmek zordur. Büyük değişikliklerden sonra ekonomi de yeni bir boyut kazanacaktır. Para veya parasal değer ile ifade edilemeyen değerler oluşacaktır. Geçmişte, Japonlar çok tutumlu bir şekilde yaşıyordu. Görkemli, lüks ve lüks yaşam başka bir boyuttur (örneğin, hayali dünya, Kırmızı Işık Bölgesi gibi özel bir dünyada. Ancak, çok basitse, kültür gelişmeyecek, bu yüzden güzellik ve sanata para harcamak ve herkesin büyüyebileceği bir ortam yaratmak isterdim.

E.E. Sizce dünyada iki tip lider olduğuna inanıyor musunuz? Birisi para odaklı, diğeri insan odaklı. Bu konuda neler söylersiniz? Okuma yazma bilmeyenlerin oranının 1 milyar insana yaklaştığı söylenmekte, sizce ülkelerin lider seçiminde yanlış tercihlerinde bu etken midir?

T.S. Paraya ihtiyaç vardır, ancak insanın çekiciliği para ile ölçülemez. Tehlikedeyken hayatta kalma becerileriniz sorgulanır. Yetenekli insan yetiştirmek eğitimle olur. Ancak okul eğitiminin biçimi değişebilir. İnternetten tam anlamıyla yararlanarak, eğitim ve kültürel değişimi ulusal sınırları aşacaktır. Eğitimin temellerinin giderek sınırsız hale gelmesi ve çeşitli değerleri tanıması, paylaşması ve saygı duyması gerektiğine inanıyorum. Öte yandan, çevre üzerindeki yükü göz önüne alındığında, insanların ve malların hareketi minimumda tutulabilir. Piyasalar, minimal birimlerle etkileşime girecek şekilde yapılandırılabilir. Ancak insanlar buluşmak ve konuşmak istiyor. Umarım gelecekte seyahat ve kültürel alışverişte engel olmaz.

E.E. Sorularıma içtenlikte yanıtlar verdiğiniz için size çok teşekkür ediyor, çalışmalarınızda ve yaşamınızda başarılar diliyorum. Sorularımın dışında son kez neler söylemek istersiniz?

T. S. Farklı şeyleri düşünme fırsatı verdiğiniz için ben teşekkür ederim. Son olarak; orman yangınları ile ilgili olarak çok üzülüyorum. Şu sıralar korona virüs hakkında insanlık için endişeliyim. Japonya bir orman ülkesidir ve denizle çevrili Japonya uzun zamandır deniz ortamının dağları koruduğuna inanmaktadır. Japon balık yemeklerini sever, bu yüzden dağları korumak ve deniz için orman yangınlarını önlemek konusuna ilgiliyim. Bir mesajınızda söylediğiniz gibi uçak filolarından kurulacak bir ‘Dünya İtfaiye Birliği’nin kurulması, orman yangınların önlenmesini önemli ölçüde sağlayacaktır. Bugün 11 Mart, 2011'deki büyük deprem ve büyük tsunami gününden bu yana dokuz yıl geçti. Türkiye'nin de bir deprem gerçeği var. Birbirinizi felaketlerden koruyun. Ülkelerimiz arasındaki barışçıl yaşam ve uzun tarihin oluşturduğu harika kültür bundan sonraki nesle de aktarılsın. Edebiyatın gücü insanlara her zaman sevgi aşılayacaktır.

Ertuğrul ERDOĞAN

----------------------------------------------------------------------------------------------------------

日本と文学/インタビュー/ Ertuğrul ERDOĞAN


日本! 世界のテクノロジーの首都...人々が勤勉で、戦争や混乱から遠く離れている国。 彼らは住んでいる国ではたった430人ですが。 「サムライ」と「芸者」と言うと、この国には独自の食べ物があり、世界に向けて声を出す文学があります。 著名な作家である村上春樹は、最初の小説が「風の音ヴォキケ」であり、わが国で多くの作品を持ち、40以上の言語に翻訳され、多くの重要な賞を受賞しています。

本日のインタビューのゲストである東京芸術大学の学長であるSARADA Tom子氏にインタビューを行います。彼はまた、日本テレビとラジオ作家協会の評議員でもあり、文学と国と世界の問題についてです。

必要に応じて、これ以上進むことなく、ako子と彼女の国についてもっと知りましょう。

E. E. まず第一に、私のインタビューを受け入れてくれてありがとう。 自己紹介をお願いします。

はじめまして。

さらだたまこ(Tamako Sarada)です。

職業は作家です。日本の東京で活動しています。

様々なメディアに様々なテーマで作品を発表しています。

書籍は、

1)女性の生き方(結婚観・恋愛観・自立)に関するもの 7冊

2)食文化に関するもの 9冊

3)評伝 2冊

4)小説 3冊

5)その他のジャンル

脚本は、ラジオドラマ、テレビ、WEB、劇場で多数書いています。

また、後進の育成のために、作家養成学校の校長をしています。

日本にはテレビ・ラジオの脚本家の協会があり、理事長を8年間つとめています。

また、歌や踊り、芝居が好きで、ときどき、ライブハウスに出演しています。

さらに、ラジオ番組で司会者をやっています。

E. E. ご存じのとおり、文学には1つの言語しかなく、普遍的です。 言い換えれば、多くの作品で唯一の単語である「愛」は必ず通ります。 私の目的は、さまざまな国の著者にインタビューすることで、文学とその国の両方を読者に紹介することです。 また、インタビューが完了したら、この作品を予約したいと思います。 これに関連して、あなたの国の最近の文献に関する情報を提供できますか? あなたの有望な作家を学ぶことができますか? そして、あなたの好きな作家は誰ですか?

私は、日本の文学について、情報を提供することができます。

村上春樹は世界的に有名ですが、日本には他にも人気作家がたくさんいます。

日本人には有名な

森鴎外 Mori Ōgai

夏目漱石 Natsume Sōseki

芥川龍之介 Ryūnosuke Akutagawa

谷崎潤一郎 Jun'ichirō Tanizaki

などが好きです。

また、星新一(Shinichi Hoshi)、筒井康隆(Yasutaka Tsutsui)など短編で人気がある作家が好きです。

E.E. トルコ文学に関する情報はありますか? あなたが読んだトルコの作家の本はありますか? より正確には、どのような本が好きですか? また、世界の文学であなたが従う著者を学ぶことはできますか?

ごめんなさい。トルコ文学には触れたことがなく、これからの課題とします。

外国作家では

フランツ・カフカ Franz Kafka

アルベール・カミュ Albert Camus

また、

レイ・ブラッドベリ Ray Bradbury

ロアルト・ダール Roald Dahl

などの短編が好きです。

E.E. あなたの国について簡単に話しましたが、何を言いたいですか?その後、トルコから8550キロについて、あなたはどのように見ていますか? たとえば、トルコと日本の大使であり、私たちが失ったシンガー・バルシュ・マンソを知っていますか? それで、あなたは私たちの国について何を知っていますか?

トルコはまだ訪れたことがありません。

西洋と東洋の交差点であり、イスタンブールは日本のポピュラーソングの歌詞にも、よく登場し、異国情緒溢れる語感があります。

私が子どもの頃、日本のテレビ番組で人気があった司会者のRoy James(1929 – 1982)は、本名をHannan Safaといって、トルコ国籍でした。Royは東京の下町に生まれ、映画ではアメリカ人の役もこなし、日本のエンターテインメントビジネスで成功を収め、日本に帰化しました。

亡くなって、40年経ちますが、今でも、思い出に残る外国人タレントとして、Royの名前はよく挙がります。

いま、東京の繁華街の至るところに、トルコのケバブサンド(Döner Kebabı sandwich)

のスタンドがあり、Fastfoodとして人気があります。

おいしいコーヒーやヨーグルト、薔薇の花、

そして、美しい青い色もトルコのイメージです。

トルコのワインや蒸留酒のrakiにも興味があります。

18世紀、日本はサムライの時代で、鎖国をしていましたが、「あらき(araki)」という名の蒸留酒が、唯一の貿易港であった長崎に輸入され、消化を助ける薬として飲まれていました。

これは、rakiの系統のお酒ではないかと考えています。

また、トルコには親日家が多いということも、大変うれしいことです。

1985年、テヘランに残った日本人がトルコの航空機のおかげで脱出ができたことに

感謝いたします。この恩は忘れません。

さて、Barış Mançoについては、私は知りませんでした。

早速、インターネットで聞いてみました。東洋的なメロディが印象的です。

日本には、Flower Travellin' Band というコアなファンがいるバンドが活躍していました。

とても共通する魅力がありますね。

トマトサラダ日本人俳優アカラタカラダ

そして、彼が彼のミュージカルゲームを書いた音楽コミュニティと一緒に。

E.E. あなたの国の読書率はいくらですか? ライブラリの数を教えてもらえますか? あなたの若者は、私たちのように本よりも携帯電話を好みますか? または、彼らは現場でテクノロジーを使用しており、他の芸術分野に興味がありますか? 子供、若者、テクノロジーの科学の三角形についてのあなたの意見は何ですか?

正しい統計か確認してはいませんが、ある調査では、日本人の47%は本を読まない。

つまり読書率は53%です。

しかも、テレビも人気がある番組で20%程度。

本も読まない、テレビも見ない。

多くはスマートフォンで情報を得たり、ゲームをする時間に費やす時間が増えたからだと言われています。

図書館の数は、自治体の運営するもので、およそ3300。

これに大学など教育機関に付属する図書館やプライベートな図書館を入れると、もっと数が増えます。(おそらく1000以上)

若者の情報源は主にインターネット。

語学や音楽学習などにインターネットが役立っていて、それはそれで良いことだと思いますが、調べるための苦労=答えを探し当てるまでに費やす時間が少なくなった分だけ、深く物事を考えたり、洞察する力が失われていると思います。

COPY&PASTEで、学習した気持ちになることは、あまり良いことではありません。

E.E. 日本の天皇と国政への信頼日本の状況は? あなたの国の民主主義の概念についてどう思いますか? 私は最近、あなたの帝国に関する記事を読みました。 天皇の父であるアキヒトが王位を放棄した後、「太陽の神」と一緒に一人で食事をした天皇ナルヒトは、総計3700万ドルの儀式のために、女神が地上に降りて天皇の身体に入ったと信じていたという事実をあなたは知ることができますか?

新しいナルヒト天皇の皇后マサコは日本国民に大変人気があり、ナルヒトが天皇に即位して日本人はおおむね良いイメージを持っています。

第二次大戦中は神格化されていた天皇ですが、1945年の戦争が終わった年に人間宣言をされ、日本の象徴として、日本の民主主義とバランス良く存在していると思います。

不幸な戦争の時代を除けば、天皇家は日本の神話時代からの文化の継承者であり、古い伝統の継承者として敬うことができます。

日本の神話の時代にも天皇家の先祖は登場しますが、物語自体は大変面白く読むことができます。

私が、個人的に関心が高いのは、「万葉集」(Man'yōshū)という歌集です。

日本で最も古い短い詩=短歌(tanka,5-7-5-7-7 on or syllabic units)を、

およそ4500集めた詩集で、それらは7世紀から、8世紀までの130年間に詠まれた詩です。

作者は、天皇家の人々、貴族、僧侶、また、兵隊、そして、名も無き詩人もいますが、

美しい自然の風景を詠んだ短い詩の中に、その時代に起きた政治的な事件に対する思いや、おそらく、公に言えなかった真実が、隠されているとされ、暗号を読み解くように解釈するのが、現代の読者の楽しみになっています。

私にとっても、歴史書を読むよりも、この膨大な数の短い詩を繰り返し読む方が、たくさんの発見があります。ただし、それは、作家の発想、想像であって、真実ではないかもしれませんが・・・・。

歴史を推理する楽しみがあり、小説の読書に費やすのと同じくらい、私は「万葉集」(Man'yōshū)を読む楽しみを持っています。

E.E. あなたの国の経済状況について話してもらえますか? 貧困と富の間にギャップはありますか? 普通の(例えば、最低賃金の)小麦粉のライフスタイルは何ですか? 彼が受け取った費用で海外に出られない、トレーニング資料を受け取るなどの状況はありますか?

日本は、1960年代から1980年代にかけて、めざましい経済発展を遂げました。

1980年代後半から1990年代前半は日本国民の暮らしはとても裕福になりました。

しかし、1990年代から、バブル経済が崩壊し、以後、20年以上は、

格差の存在する社会になりました。

ほんの100万人ほどの、成功者(高額所得者=富裕層)と、残りの人々です。

日本の富裕層をターゲットとしたマーケットは顧客が100万人いれば充分成立する市場で、

そのマーケットに入れない人々は様々な問題を抱えています。

特に、独身のまま50代になった世代は、80代の介護世代の親をかかえ、生きるのが困難な時代になっています。

今の若い世代(10代、20代)は、富裕層の生活には興味がなく、車を持つ、海外旅行に行く、高級ブランドを身につけると行った行動をしません。

また、年配者も、必要なものだけでなるべくシンプルな生活を実践しようと試みる傾向になっています。

物が溢れて物に執着した時代から、物を持たない簡素な生活へシフトしていくようにも

思えます。

実は、昔の日本人は、質素で簡素な生活を是としていました。

一部の上流階級を除いて、サムライの生活も贅沢ではありませんでした。

そこへ回帰していくのかもしれません。

そうしたライフスタイルの提案や実践が21世紀の、地球環境を考えると

トレンドだといえるでしょう。

E.E. 私たちの国では、10歳の少年が5か月で250冊の本(特に哲学的)を読んだことが、ソーシャルメディアや一般メディアで大きな騒ぎになりました。 多くの人々は、特にこの年齢で重い本を読む子供にとって、哲学の保守的な部分から大きな反応を受けました。 もちろん、子供に教育学が続くことを望んだ人もいました。 そのような状況であなたはどうですか?

読書は、一番の身近な冒険であり、旅であり、追体験であり、

人生の道しるべとなります。

読書を推奨します。

シンプルな生活になれば、読書する時間が増えると思います。

テレビを見ない、スマートフォンからも離れて、本を読む。

私が尊敬するスター作家は執筆する時間より、読書の時間に多くの時間を割くと言っています。

たくさん読む方が、物語を書くにもたくさんのインスピレーションをもたらすからです。

子どもの成長に本、と教育が必要です。

インターネットを活用するなら、かつては、翻訳を待つ必要があった外国の本が

優れた翻訳ソフトで原文から即時に読むことができるということです。

この機能の発展に期待しています。

E.E. 私があなたのFacebookページを確認した限り、あなたは劇場で歌い、それをやっています。 素人ですか? どんな音楽を聴いていますか? 絵画と彫刻の芸術についてどう思いますか?

私は、幼いときから、歌や踊りが大好きでした。

ただ、プロフェッショナルになるには才能が足りません。

そこで、作家が歌う、作家が自らパフォーマンスするという付加価値をつけて

ライブハウスに出演しています。

少ないですが、支援してくれるファンもいて、7年ほど前から定期的に続けています。

歌や踊りというより、私の話が面白いので人気があります。

コメディエンヌ(comédienne)ですね。

音楽は特に私にいろいろなインスピレーションを与えてくれます。

民族音楽は大好きで、トルコの音楽は、日本のメロディに似ていると思います。

絵画や彫刻にも関心はありますが、目を閉じても何かが見える音楽が一番好きです。

E.E. 新しい著者の最大の問題の1つは出版社です。 この状況はあなたの国では難しいですか? 有名な出版社は有名な作品の作品を最初に印刷するからです。 若い作家はこの点で苦労しています。 これについて何を言いたいですか?

日本でも、出版の状況は厳しいです。

私の本も売れなくなりました。

有名な作家の本も売れなくなったと嘆いています。

20年前までは、年に3冊本をコンスタントに出版する機会に恵まれ、それで生活もできていました。今は、年に10冊書いても生活できません(本を10冊も出版できませんが)

また、新人が本を出版する機会も少なくなりました。

一方インターネットで著作を発表する方法はあります。

それだけで、生活はできませんが、世界に向けて発信できることは、大きな意味があります。

まずは、書き続けることで、成功はあとからついてくると思います。

E.E. また、Facebookページに「ライフスタイル」と「食文化」に関する本があることにも言及しています。 これを少し開けていただけますか? 私たちの国の食文化について何か情報はありますか? 日本人はどんな食べ物が一番好きですか? 若い人たちの情熱は、多くの国々のように「ハンバーガー」ですか?

ワインの知識、愉しみ方についての著作。

また、日本で人気のあるイタリア料理、フランス料理、中国料理などの著作があります。

また、料理のレシピを書いたり、料理史をまとめた本もあります。

さきほど、ケバブサンド(Döner Kebabı sandwich)について書きましたが、

東京にも数件のトルコ料理レストランがあります。

宮廷料理のレシピを研究して提供する店もあります。とても美味しいです。

世界三大料理は、フランス料理、中国料理、そしてトルコ料理。

美味しいトルコ料理を食べると納得します。

日本人が家庭で食べる「ロールキャベツROLL CABBAGE( stuffed cabbage)」という

料理があります。フランス料理からのアレンですが、日本の家庭では、多めの肉に

何枚もキャベツの葉を巻いて大きめに作ります。子どもも大好きです。

しかし、この起源が、トルコのドルマ(dolma)だと知って、親しみがわきました。

E.E. ラジオを聴くのが大好きです。 私が寝るときでさえ、私は劇場タイプのプログラムを聞いて眠ります。 ラジオ放送の日本はどこですか?

私が子どものときは、夕食のあと、学校の宿題をしながら、ラジオ放送を聴くのが、大変流行しました。DJの話しも面白く、またラジオドラマも人気がありました。

私が、デビューしたのもラジオドラマの脚本で、東京のラジオ局の人気番組でした。

最近、ラジオを聴く人口が減りましたが、ラジオプログラムはインターネットと親和性があるので、これからの新しいコンテンツを模索しています。

国際的な番組を作るのも、ラジオプログラムをヒントにWEBが活用できればと思います。

E.E. あなたは「ライフスタイル」に関する本を持っていると言います。 「人生とは?」私は言います。 何に答えますか? ページのために書くのではなく、「泣くことは笑って立ち去ることです。」 言えますか?

生活芸術という言葉が好きです。

日々の暮らしにアートを求めることです。

英語のArt for Life’s sake 

フランス語のSavoir-Vivre

という言葉が好きです。

トルコ語ではどう言いますか?

日常の暮らしの中の時間や空間の使い方が、

絵画や彫刻の作品を作るが如く。

心が豊かになります。

必ずしも贅沢品である必要はないですが

使い捨ててゴミを増やしたくはありません。

作った人の心と会話しながら、

新しい作品として自分の生活の中に

演出したいのです。

あなたが言う「泣くことは笑って立ち去ることです」

素敵な言葉ですね!

E.E. ご存知のように、コロナウイルスは世界中に広がり、多くの国で亡くなりました。 中国に続いて、死亡率はイタリアとスペイン、特にイランとヨーロッパで特に高かった。 日本の状況はどうですか? 予防策を講じる方法。 中国の武漢で流行が終わったと言われています。 ワクチンはまだ研究段階にあります。 このコロナは、2億人を破壊する地球上の黒い疫病のような流行に変わりますか? 中国はどのように突然終了し、ヨーロッパはこれに苦しみ続けましたか? 歴史を記録するために何を言いたいですか?

T. S Covid19の感染拡大に関しては、日本でも日々深刻な状況が増し、情報も

錯綜していますので、何が正しいか、医療の専門家でない私は定まった考えに至りません。ここ数日、有名な病院に勤める医師から発信されたという防疫対策の情報が、メールやSNSで拡散されました。私はその情報を読んで、

一ヶ月ほど前に、アメリカに住む日本人の友人がFaceBooKでシェアしている内容と似ていたのと、後日、その情報がフェイク(デマ)であったと訂正されたこをを思い出しました。おそらくそうした嘘情報が、日本人向けにアレンジされて、今回も拡散されているのだと疑いましたが、やはり、作られた偽の情報でした。

しかし、教養ある友人達が騙されて情報を拡散していたので、日本でも、人々が何か有益な情報を欲しがっているし、混乱と焦りを感じます。今、私に出来ることは、できる限り、家にとどまり、人と接触しないで過ごすことです。生き延びる為に、社会が平穏を保つために、できることをするしかありません日本のテレビでは、芸能人やプロスポーツ選手などの有名人で、感染が分かった人の名が報道されています。大変人気のあったコメディアンが亡くなり、日本中を悲しませました。

街に出れば、感染者が出た店や施設、オフィスがあり、大変身近なことになっています。東京は、緊急時代宣言が出て、行動の自粛が要請されています.オフィス街は閑散としていますが、生活をする街の様子は、あまり普段と変わりはなく、人混みもあり不安です。感染が広がった地域では、こうした無防備な日常が、原因の一つと考えられています。

E.E. コロナウイルスの後、国が国境を閉じ、経済関係を一時停止する環境では、世界はどのような秩序を期待しますか? 将来の先進国と発展途上国の間の状況をどう見ていますか? また、将来のウイルス生物戦争の可能性に対して各国はどのような予防策を講じるべきですか?

T. S T. S. 1ヵ月前は、私は放送局に行って仕事をしていました。マスクをつけていましたが、会議も普通に行っていました。外食もしました。しかし、そういった日常が、一瞬で激変します。

ヨーロッパやアメリカがに日本より速い速度で感染が拡大しています。日本も遅かれ早かれ同じ状況になると考えられています。

20世紀の後半は、世界中のどこへも、だれもが自由に行き来できた時代でした。それが一変しました。幸い、インターネットがあるので、遠くにいる人も身近に感じて、一緒にこの困難を乗り越えていけると思います。

ウイルスの出現は何か、新しい変化への啓示と考え、受け入れることから新しい生き方が始まるのかと思います。

生命の営みの一部が、何か新しい動き(新しくないかもしれません。人間が忘れていただけかも知れません)を始めたのだと考えて向き合っていかねばなりませんね。

E.E. 世界の人口は多いが、15億人で十分だと考える人もいます。 これについて何を言いたいですか? この文脈で、資本主義的秩序は世界で機能していないことを見たくないのですか? たとえば退職者? 一部の国の予算に負担がかかっていると思いますか?

T. S. T. S. 20世紀のはじめは、世界の人口は、16.5億人でした。20世紀の終わりになって、人口は60億人を超えて、今や、77億人を超えています。高齢者の健康寿命が延びていることも、ひとつの要素ではありますが、地域によって生活レベルの格差が生まれているのは悲しいことです。加えて、地球が悲鳴を上げている環境問題(これに、コロナウイルスの感染も含まれるのかも知れません)を考えると、利益追求型で、富の偏りを生んだ資本主義経済には限界が来ているのかもしれません。経済政策は、机上で論じるとスマートで理想的なモデルを描けますが、実際の市場原理にはさまざまな要因が作用して、理論通りに行きません。そこには、資本主義経済の基本である「見えざる手(Invisible Hand)」がきちんと機能するのか、体験難しいところです。
大きな変化を経て、経済も新しい側面を迎えるでしょう。
お金や貨幣価値で表せない価値観。
日本人は、昔は、大変質素に暮らしていました。
華美で豪華で贅沢な暮らしは、別の次元(たとえば、想像の世界、また、
遊郭など特殊な世界)の中にあるものだと。

ただ、あまりにシンプルになるすぎると、文化が発展しないので、美や芸術にお金を投じてみんなで育てていく環境を整えたいと思ういます。

E.E. 世界には2種類のリーダーがいると思いますか? 1つは金志向で、もう1つは人間志向です。 これについてどう思いますか? 非識字者の割合が10億人に迫っているそうですが、これが国の選択間違いの要因だと思いますか?

T. S. お金は必要ですが、やはり、人間の魅力はお金では測れないでしょう。
危機に瀕したとき、サバイバル能力が問われます。能力を鍛えるのに
教育は大切ですが、学校教育という形も変わっていくかもしれません。
インターネットを駆使することで、教育や文化交流は、国境を越えて
グリーバルに、ボーダーレスに行われるようになり、様々な価値観を認めあい共有し、尊重しあうことが、教育の基本であればと思います。

一方、環境への負荷を考えて、人や物資の移動は、最小限にとどまっていくかもしれません。市場もミニマルな単位で相互に作用するような仕組みになっていくかもしれません。

ただし、人は、会って話したくなります。

旅行や文化交流などに妨げがないようにと願います。

E.E. 私の質問に対する誠実な回答に感謝し、あなたの仕事と生活の成功を願っています。 私の質問とは別に、最後に何を言いたいですか?

今回、いろいろなことを考える機会をいただき、感謝します。

最後に森林火災については、

心を痛めています。

いま、コロナウィルスのことが心配ですが、

日本は森林国ですし、海に囲まれた日本は、海の環境は、山を守ることからという考えが昔からあります。

日本人は魚料理が好きなので、海のために、山を守り、森林火災を予防することにもっと関心を高めたいと思います。

今日は、3月11日、

2011年の大地震と大きな津波の日から9年です。

トルコも地震がありますね。

お互いに災害から身を守り、

平和な暮らしと、長い歴史が築いた素晴らしい文化が継承されていきますように、

お互い、文学の力を信じて、人間をどんなときにも愛していけたらと思います。


ERTUĞRUL ERDOĞAN / TÜRKİYE

さらだたまこ









23 Ekim 2022

EGZOTİK HİNDİSTAN VE EDEBİYATI

Not: Röportajın İngilizcesi yazının altındadır. / The English version of the interview is below the article.

Hindistan! Her şeyi ile birçok ülkeden farklı yaşayanların bulunduğu ülke! Attığınız her adımda yeni sürprizleri görebileceğiniz ve gezenlerin dönüşte kendilerini bir rüyada hissettiği Hindistan! Uzay ve yazılım teknolojisi ile dünyada önlerde bulunurken fakirlik bile felsefe olmuş. Üstelik liderleri bile var. Hint Fakiri olabilmek için onların yirmi bir şartını yerine getirmeniz gerekir. Ganj Nehri ve inekler, Hintliler için kutsal. Ganj Nehri’nde ölülerini yakarak küllerini nehre atarlar. Çünkü akan suların cennete gittiğine inanırlar. İnekler, insanlardan değerlidir. Hele bir yanlışlıkla onlara zarar verin veya öldürün, anında linç edilirsiniz veya müebbet hapis cezası bile alırsınız. Sokaklarında ilginç yemek satanları görürsünüz. Hint kültürü ülkenin her tarafından fışkırır. Burası için, “Hindistan önce insanı mahveder, sonra âşık eder.” Sözünü, gezginler söylemiştir. Yokluk ve yoksulluk bu ülkeyi ziyaret edenlere belki ağır gelebilir veya kültür şoku yaşayıp belki yemeklerini yemeyebilirler. Trafikte karmaşa sizi şaşkına çevirebilir. Sürekli duyacağınız korna seslerinden rahatsız olduğunuzda kulaklarınızı tıkamak en iyisi olacaktır. Gezilecek yerleri de çoktur bu ülkenin. Altın Tapınak, Tac Mahal denildiğinde birçoğumuz biliriz. Amber Kalesi, dünyanın en eski şehirlerindendir. Baranasi, deniz, kum ve plajlar ile eğlence merkezinin bulunduğu Goal Bölgesi, turistlerce en çok tercih edilen yerler arasındadır. Yani yok yokların ülkesidir Hindistan! İngiliz sömürgesine karşı aktif ama şiddeti benimsemeyen direnişiyle ilgili Satyagraha felsefesinin öncüsü Mahatma Gandi’yi de bilmeyen yoktur. Birçok önemli sözlerini kullanmayan da... Örneğin “Sevginin olduğu yerde hayat vardır.” Sözünü önemserim. Nüfusu 1 milyar 350 milyonu geçiyor. Yaşayanların yüzde 80,5’i Hindu, yüzde 13.4’ü Müslüman, yüzde 2,3’ü ise Hristiyan’dır. Geri kalanları da farklı dinlerdendir. Hindistan ve dünya edebiyatın da önemli isimlerinden birisi Rabindranath Tagore’dir. Hint edebiyatının ilk eserleri Hindu dininin kaynak metinlerini oluşturur. ‘Veda’ adı verilen bu metinler Hint Mitolojisinin de kaynağıdır. Pruha öyküleri en ünlü yapıtlarıdır. İlk yazarları 5.yy da yaşadığı sanılan Şair Kalidasa’dır. Amaru, Bhartrihan, Mayura, gibi eserleri vardır. 19. y.y’da yetişen Yallu Lâl Çağdaş Hint edebiyatının kurucularındandır. En ünlü eseri Prem Sagar’dır. (Aşk Ummanı)  Hindistan’ın gizemli kültürünü anlatmak böylesi röportaj çalışmalarına sığacak gibi değildir. Bu ülkenin günümüz edebiyatını daha yakından tanımak için ülkemizde Nilüfer Uluslararası Şiir Festivali’ne de konuk olan Şair, Yazar Rati Saxena’ ya sorularımızı yöneltelim.


Rati Saxena, Ertuğrul Erdoğan ile Nilüfer Uluslararası Şiir Festivalinde

E.E. (1) Sayın Rati Saxena kısaca kendinizi tanıtıp kitaplarınız ve edebiyat çalışmalarınız hakkında bilgi verir misiniz?

R.S. (1) Udaipur, Rajsthan'da doğdum, ama küçüklüğümde babamın memuriyeti nedeniyle Rajsthan'ın birçok şehrini gezdim. Bhopal şehrin uzağında Uncles Anaokulunda okudum. En çok da Jaipur Rajsthan'da okudum. Okul etkinliklerinde münazaralar yanı sıra birçok tiyatro oyununda rol aldım. Mezuniyet ve yüksek lisans eğitimim en eski dillerden biri olan Sanskritçe idi. Doktora sırasındaki araştırma çalışmam ise Vedik Sanskrit'teydi.

Kolej günlerinde şiir yazdım. Ailemde şair veya yazar olmadığından ve dünya dışındaki yazarlar ve şairleri henüz okumamışken şiir yazma becerimden pek emin değildim. Evlendikten sonra kendimi ifade etmek için yazmaya devam ettim. Uzun yıllar evliyim. Hint evlilik sistemleri ve geleneksel Hint aileleri bir kadın için uygun değildir. Ama kırklı yaşlardan sonra edebiyatta tekrar aktif oldum. Şimdi altı şiir kitabım var. Üçü İngilizce (bana çevrildi), ikisi Hintçedir. Biri Malayalam Şairi Balamonyam’ya üzerine eleştiri kitabıdır. Diğeri ise Şair Frined-Ayyappa Paniker hakkında bir anı kitabıdır. (Indira Gandhi bursu altında eski bir eser olan Atharvaveda hakkında bir araştırmadır. Aklın tohumu - Atharvaveda'ya Yeni Bir Yaklaşım) Hint ve uluslararası dillerden yaklaşık yirmi beş adet kitap çevirdim. Son çalışmam “Açılan bir yumruk” uzak geçmişten şimdiki geleceğe ait bir şiir terapisidir.

Hindistan'daki ilk şiir web dergisi olan Kritya'yı 2005 yılından beri yönetiyorum ve 2005'ten itibaren de şiir festivali düzenliyorum.

E.E. (2) Türk edebiyatı hakkında neler biliyorsunuz? Bildiğiniz bir yazarımız var mıdır? Hindistan edebiyatta nerelerde? Ünlü yazarlarınız ile kitap okuma oranları yanı sıra; yazar- okur ve yayınevi üçgeni hakkında neler söylemek istersiniz?

R.S. (2) Ataol Behramoğlu gibi birkaç şair ve birçok genç şair tanıyorum ama Lale Müldür ve Nâzım Hikmet'ten etkilendim. Türkiye'ye dört kez geldim ve çok memnun kaldım. Günümüzde yayıncılık farklı bir iş olsa gerek. Bu yüzden kaliteli ve dürüst bir yayıncı olmadıkça, ne söylesem bir etkisi olmayacaktır. Maalesef eskiye göre daha az okur var. Yani hükümet desteklemedikçe, bu yönde bireysel çalışmak oldukça zorlaşıyor.

E.E. (3) Ülkemize Nilüfer Uluslararası Şiir Festivalinde gelerek konuk olmuştunuz. Ülkemiz izlenimleriniz ile burada en beğendiğiniz yemeği öğrenebilir miyim? Ayrıca Türkiye, ülkenizden nasıl görünüyor? Bir de edebiyatın kültürel ilişkilerdeki önemi sizce nedir? Bu konuda daha fazla neler yapılmalıdır?

R.S. (3) Türkiye'ye dört kez geldim ve Türkiye'deki her yer farklı. İstanbul'un iki yüzünü bile gördüm. Türkiye, Hindistan kadar ilginç bir ülkedir. Festivalde bulunduğum Bursa Nilüfer ilçesini de iyi buldum. Geçmişinden ve Hindistan'la olan bağlantısından etkilendim. Okumaların çoğu Türkçe olduğu için şiirden bahsedemiyorum. Ama Türkiye'nin de Hint dili şiiri gibi ilginç şiirleri olduğunu hissedebiliyorum.

E.E. (4) Hindistan’ın nüfus fazlalığı kültürel çeşitliliği; yaşamsal ve dinsel alanlarda kendini hissettiriyor. Örneğin farelere tapan insanların bulunduğu mabetler, eşeklere takılan boncuklu kolyelerin bir festivalde halkın toplamaya çalışması, tuvalet olarak kullanılan açık alanlar, profesyonel kulak temizleyicileri, Fil krallığının olması gibi daha birçok kültürel zenginlik konusundaki görüşlerinizi alabilir miyim? Varsa ilave etmek istediklerinizi alabilir miyim?

R.S. (4) Hindistan tam anlamıyla gelişmiş bir ülke değildir. Ancak uzun süredir demokratik bir ülkedir. Çin ve birçok ülke gibi yoksulları saklayamayız. Onlar aramızdalar. Pek çok zengin ve orta gelirli insanlar da var. Küçük yerlerden büyük şehirlere göç olmaktadır. Bu göçmenler, büyük şehirlerin dışındaki yaşama zorlanıyorlar. Yine de tuvalet olarak kullanılan açık alanlar, profesyonel kulak temizleyiciler, fil krallığı her yerde bulamazlar. Bunlar eski fotoğraflardır. Hindistan her zaman gördüğünüz gibi de değildir. Dahası, Hindistan birçok dinin ve birçok kabile yaşam tarzının temeli olan dünyadaki tek yerdir. Şans eseri, Hindistan bu dünyada çok yönlü bir yer, her fikre yer veriyoruz.


Hinduizm katı bir din değil, bir yaşam biçimidir. Ama korkarım ki biz de başka dünyanın yoluna gideceğiz, orada pek çok kişi, onu nasıl bir Hindu ülkesi yapmak istiyoruz ki bu bizim için zor olacak. Bir insanın diğer tüm türler için üstün veya üstün olduğunu düşünmemesi gerektiğini hissediyorum. Hayvan, bitki v.b. dediğimiz tüm canlılardan biriyiz. Aslında her canlıdan çok şey öğrenebiliriz. Öyleyse diğer tüm yaratıklara tapınmak tüm kıtalardaki ata uygarlıklarında yaygındı, ama dini yarattığımızda, kendimiz ve diğerleri için hapishane açıyoruz. Benim mahallemde yaşlı bir kadın yaşıyor, keçi besliyor. Keçi sütü çok pahalı, ama hiç süt satmıyor. Kendi yiyeceği için birçok evde temizlikçi olarak çalışıyor ama keçiler bedava ve sütleri buzağılarına veriyor. Balık pazarına gittiğinde, kalan çeşitli balıkları satın alır ve geri dönerken, yolda kedi ve köpekleri beslemeye devam eder. Hindu değil, ama Hint ruhunu takip ediyor. İyilik tüm yaratıkları kapsar. Eski zamanlarda gurukulamız vardı. Yani öğretmenlerin yerine geçen okullar. Upanishadas öğrenirseniz, öğretmenlerin yıllardır öğrencilere öğretmediğini, teknisyenlerin onlardan ormana gitmelerini, ineklere bakmalarını, doğayı gözlemlemelerini istediğini anlayacaksınız. Bu, bir öğrencinin ıslak çamur kadar yumuşak hale gelmesinin bir yoluydu. Doğasında, sevgi ve nezaket vardır. Doğayı ve diğerlerini sevmek zor değildir, ama aynı zamanda kolay da değildir. Eğer benden bir evcil hayvan tutmamı istersen, onlara bakacak sabrım olmadığı için sevmeyeceğim. Ama ormana gidersem onları izlemekten zevk alırım. Aynı zamanda onları hapishanede göremediğim için Hayvanat Bahçesine gitmeyi de sevmiyorum. Dua ediyor ve Hindistan'ın bu evrendeki tüm hayvanları ve bitkileri sevmeye ve saygı duymaya devam etmesini diliyorum. Bakın, vahşi hayvan öldürme yoksa korona da yoktur.

E.E. (5) Hindistan’da kadınların konumu nerededir? Edebiyata olan ilgileri nasıldır? Yazarlarınız özgür yazar mı?

R.S. (5) 1- Hindistan'daki kadınlar, dünyanın diğer yerlerinde olduğu gibi, dinin onları bastırmasını ve bastırmasını istediği anlamına gelir. Toplum öldürmelerini sever, ancak hizmet ederler,

2- Kadınlar doğal olarak edebiyatla ilgileniyorlar, uzun zamandır sadece okurlardı ama şimdi kendi hikâyelerini yazıyorlar. Hindistan'da 32 Hint dilinde birçok kadın yazar bulunur.

3- Hayır, artık çok özgür değiliz. Bir zamanlar özgür olduğumuz zamanlar vardı ama şimdi Hindistan'daki durum da değişiyor.

E.E. (6) Ülke eğitim sistemi hakkında neler düşünüyorsunuz? Çocuklara aile ve toplumca ne kadar değer verilir? Bu konuları yazılarınızda işler misiniz?

R.S. (6) Eğitim sistemimizin alt yapısı İngilizler tarafından oluşturulmuştur. Hâlâ onu takip ediyoruz ama görünen o ki hükümetimiz değiştirmeyi düşünüyor. Öğretmenlerden ve onların bilgilerinden memnun değilim. Modern eğitim sistemi anlamaya izin vermiyorlar. Sadece öğrencilerden ezbere öğrenmelerini istiyorlar. Şiir okumaları çok kötü ve dillere önem verilmiyor. Biz sadece diğer ülkelerdeki teknolojileri üretiyoruz. Doktorlar bile araştırma alanı içende değillerdir. Yani öğretmenler ve öğretim yöntemlerinden hiç memnun değilim.

E.E. (7) Bize en sevdiğiniz şiirlerinizden bir dörtlük yazar mısınız?

R.S. (7) Sevdiğim birçok şiirim var. Şiir mi istiyorsun? Yoksa başka bir tane mi? Oh! Hayır. Bütün şiirlerimi seviyorum. Sadece birkaç satır yazmak istemiyorum. Şiir demir değildir, demiri keser.

E.E. (8) Yazar adaylarına neler söylemek istersiniz?

R.S. (8) Hiçbir şey söylemek istemiyorum. Bir yazar doğal olmalıdır. Şiirin öğretildiği yolu takip etmiyorum. Ben doğal bir şair, yazar ve düşünürüm. Ailemde kimse yazar, düşünür değildir. Hepsi bilim insanıdır. Kendi tarzımı öğrendim ve kıdemli yazarlarımı Sanskritçe okurken, kendi dillerimde okumadım. Bu yüzden yazarların kendi kendilerine yetiştirmesi gerektiğini düşünüyorum. Ama aynı zamanda pek çok iyi şair tercüme ettim. Sanırım iyi şairleri tercüme etmek öğrenmeme de yardımcı oldu. Ne demek istediğim yazının içinde olsa gerek.


E.E. (9) Hint sanatı (Sinema, kitap, resim, heykel, müzik) hakkında neler söylersiniz?

R.S. (9) Bunlar güzel anlatım biçimleridir. Kritya şiir festivalinde şiir filmleri, şiir resimleri, şiir tiyatrosu vb. Daha geniş alanda hepsi farklı türden şiirlerdir. Ama Çinli ressamdan, kendi ülkelerinde doğaya giden, atmosferin tadını çıkaran, ancak o zaman hiç resim yapmayan bir sanatçının, geri döndükten sonra, o resimleri sadece yatılı olarak geçirdiğini ve boyadıkça yeni olacağını öğrendim. Farklı ama orijinal şeyler. Şiir yazım da aynı yöndedir.

E.E. (10) Covit-19 ülkenizi nasıl etkiledi. İşçilerin dramlarını bir yazıda okumuştum. Verilen rakamlar sizce gerçek mi? Biyolojik savaşla ilgili neler söylemek istersiniz?

R.S. (10) Kovid etkisi, zengin ya da fakir herkes için geçerlidir. Yiyecek satan esnaf dışında, erkekler çalışmadan evlerini geçindiremeyecekleri için gurbette iş aramaları doğaldır. Sanal âlemde tiyatro oynayamazlar. Peki, ne yaparlar? Bu, tüm sanatçı, film, tiyatro, dansçılar ve hatta marriglerde vb. Halk için grup çalan basit sanatçılar için de zor bir durumdur. Bitmesi bütün insanlık âlemi için iyi olacaktır.

E.E. (11) Facebook sayfanızı inceledim. Bir söyleminizde “Edebiyat toplumdan ne kadar uzağa gidiyor? Bu biraz da annenin edebiyatı okuyarak bilinçlenmelidir.” demişsiniz. Bunu biraz açar mısınız?

R.S. (11) Evet, bugün şiir yazanlar, sadece TV haberlerini takip ediyorlar veya insanları yolda yürürken seyredip öyle şiir yazıyorlar. Ama halka açılmayı ve onları hissetmeyi, onlarla şarkı söylemeyi ve onların bir parçası olmayı unutuyorlar. Bu acı verici bir durumdur.

E.E. (12) Bu yıl düzenlediğiniz uluslararası Kritya on-line şiir festivali hakkında neler söylemek istersiniz?

R.S. (12) Dünyanın çeşitli ülkelerinden davet ettiğimiz 170'e yakın şair, kendi dillerinde çektikleri videolarında şiirlerini seslendirdiler. Festival on-line üzerinden yapıldı. Ülkenizden Ataol Behramoğlu, Yeşim Ağaoğlu, Ertuğrul Erdoğan ve Muhsine Arda'yı davet ettik. Yorucu bir çalışma olsa da güzel bir etkinlik olduğunu düşünüyorum.

       
                                  

Kritya Uluslararası Şiir Festivali hakkında bilgi vereyim. Festival, Hindistan’ın farklı yerlerinde yapılıyor. Zira Hindistan yirmi sekiz dilin konuşulduğu, çeşitli kültür ve dinleri bünyesinde barındıran 1 milyar 380 milyon nüfuslu dev bir ülke. Festival bu yıl Kerala’da yapıldı. Burası, 1930 yılarının sonundan itibaren Hindistan’ın tek Marksist-Komünist eyaleti. Festival 2005 yılından bu yana Hindistan’ı devam eden bir uluslararası şiir festivalidir. Ülkelerarası edebiyatın, sanatın ve kültür kapsamını genişletmek ve şiir bilenlerin kitlesine ulaşmak için oluşturulmuş bir organizasyondur. Pandemi nedeniyle bu yıl You Tube üzerinden farklı diller ile kültürler arasında çeviri yolu ile yayın performans etkileşim ve edebi fikir alışverişi yoluyla erişebilir olmayı hedefledik. Yine şiirle değişik düşünceleri dünyaya serpiştirmek, sosyal mesafeyi tartışmak, dünyanın tüm güzelliği, çirkinliği ve karmaşıklıkları içinde şiirin, zihinlerin derinliğinde yatan yaralarını iyileştiren bir iksir ve kaos içindeki dünyada barış mesajını yaymak için en güçlü araç olarak sunabilmektir. Kritya, sınıf, inanç, ırk veya ülkelerden bağımsız olarak şiir veya diğer sanatlar aracılığı ile özgür ifadeye inanmakta, şiir aracılığı ile bir barış ve karşılıklı anlayış kardeşliğini pekiştirmek ve güçlendirmek de hedefleri arasındadır. Bir başka amacı ise; dünyanın dört bir yanından şair ve sanatçılar arasında edebi akıl alışverişine katkıda bulunmak ve Hint kültürü ile dünya dilleri arasına bir köprü kullanmasına yardımcı olmaktır.

E.E.(12)  Sorularıma yanıt verdiğiniz için çok teşekkür ediyorum. Edebiyatseverlere son olarak neler söylemek istersiniz?

R.S. (12) Çok teşekkürler… Sorularınız edebiyat ve sanatın farklı yönlerini güzel bir şekilde ele aldığını düşünüyorum. Diyorum ki, bu sizin dizelerinizden çıkanlar umarım toplumun da bir parçası olurlar.

Ertuğrul Erdoğan / Türkiye

Not: 1) Bu röportaj Deliler Teknesi Dergisinde yayımlanmıştır.
         2) Tanıtım için yapılacak kısa alıntılar dışında yazılarım E-Güven Şirketince tasdiklendiğinden izinsiz hiç bir yolla çoğaltılamaz. 

--------------------------------------------------------------------------------------------

EXOTIC INDIA AND LITERATURE

India! The country where everything exists differently from many countries! India, where you can see new surprises in every step you take and those who travel feel like a dream on the way back! While poverty is at the forefront of the world with space and software technology, even poverty has become a philosophy. They even have leaders. To be Indian Poor, you must fulfill their twenty-one conditions. Ganges River and cows are sacred to Indians. They burn their dead in the Ganges River and imerse their ashes into the river. Because they believe that flowing waters go to heaven. Cows are valuable than humans. Especially if you accidentally harm or kill them, you are lynched instantly or even get life imprisonment. You see interesting food sellers on the streets. Indian culture gushes from all over the country. For this, "India first destroys man, then falls in love." Travellers spoke the word. Poverty and poverty may be heavy to those who visit this country, or they may experience culture shock and maybe not eat. Confusion in traffic can surprise you. It will be best to be disturbed by the horn sounds you will hear and be able to plug your ears. There are many places to visit in this country. Most of us know when it comes to Golden Temple, Taj Mahal. Amber Castle, one of the oldest cities in the world, Varanasi, sea, sand and beaches, and the Goa Region, where the entertainment center is located, are among the most preferred places for tourists. So, the land of the destroyed is India!  There is no one who does not know Mahatma Gandhi, the pioneer of the Satyagraha philosophy, regarding his active but non-violent resistance against the British colonial rule. There is no one who does not use many important words. For example, "Where there is love, there is life." I care about your words. Its population exceeds 1 billion 350 million. 80.5 percent of the inhabitants are Hindus, 13.4 percent are Muslims and 2.3 percent are Christians. The rest are from different religions. One of the important names in India and world literature is Rabindranath Tagore. The first works of Indian literature compose the source texts of Hindu religion. These texts called "Veda" are also the source of Indian Mythology. Pruha stories are his most famous works. The first writers were the Poet Kalidasa, who was believed to have lived in the 5th century. He has works such as Amaru, Bhartrihan, Mayura. Yallu Lal, who grew up in the 19th century, is one of the founders of Contemporary Indian literature. His most famous work is Prem Sagar. (Omani of Love) Describing the mysterious culture of India does not seem to fit in such interview work. To get to know this country's literature more closely, let us ask our questions to the poet, writer Rati Saxena, who was a guest at the Nilüfer International Poetry Festival in our country.

E. E. (1) Mr. Rati Saxena, can you introduce yourself briefly and give information about your books and literary works?

R.S. (1) I was born in Udaipur, Rajsthan, but in my childhood I travel around many cities of Rajsthan, because of my father’s government job, My early childhood was spent in my matarnal Uncles home, in far off city Bhopal. I studied mostely in Jaipur Rajsthan. I was debater, actor in school theaters, and active in many extra-curricular activities. My graduation and postgraduation was in Sanskrit, one of the most anciant language. My research work during PhD was in the Vedic Sanskrit.

I satrted writng poetry in Collge days. As I did not have any poet or writer in my family, and thus no influence from writers or poets out side world, I was not sure about my poetry writng skill. I continue writng after marriage as self expression. For long time it was with me as indian marrige systems and traditional indian families are to not favorable for a woman. But I got active again in 40s. Now I have six collection of my poetry books in Hındi, three are in English( translated my me) , two trevalogues in Hindi, one book of criticism on a Malayalam poet Balamonyamma. One memoire about a poet frined-Ayyappa Paniker. One research under Indira Gandhi fellowship about an anciant work- Atharvaveda. – the seed of mind- a Fresh Approach to Atharvaveda. I have translated almost 25 books from indian and international languages. My recent work is – a fist which opens, a poetry therapy from distant past to presant future.

I am running kritya from 2005, which was the first poetry web journal in India, and running poetry festival from 2005 .

E. E. (2) What do you know about Turkish literature? Do we have an author you know? Where is India in literature? Besides reading rates with your famous writers; What would you like to say about the author-reader and the publishing triangle?
R.S. (2) I know a few poets like Ataol Beharamogulu,and many young poets, but I am impressed by Lale Müldür and Nâzım Hikmet. I came to turkey four times and enjoyed very much
These days publishing is a business, so whatever I say will not effect, unless there is good and honest publisher.

Moreover we have fewer readers as compared to previous time. So unless government supports, it is difficult to work in this direction.

E. E. (3) You came to our country by visiting Nilüfer International Poetry Festival. Can you learn your favorite food here with your impressions of our country? Turkey also how it looks in your country? And what do you think the importance of literature in cultural relations? What more should be done about this?

R.S. (3) I came to turkey four times, and every place in Turky is differnt, even I could see two faces of istanbul. Turkey is as interesting as india, Nilüfer is different. And i got impressed by its past and connection to india. As most of the readings were in Turkish, I cannot talk about poetry. But I feel that turkey also have interesting poetry like indian language poetry.

E. E. (4) India's overpopulation cultural diversity; It makes itself felt in vital and religious areas. For example, can I get your views on many cultural riches such as temples with people worshiping mice, beaded necklaces worn on donkeys, people trying to gather in a festival, open spaces used as a toilet, professional ear cleaners, elephant kingdom? If yes, can I get what you want to add?

R.S. (4) India is not fully developed country, more over it is democratic for long time. We can not hide poors like many other countries like China. They are amongst us. There are many rich people and many middle income people. There is migration from small places into the big cities. These migrants are forced to live in the outskits pf big cities. Still one does not find open spaces used as a toilet, professional ear cleaners, elephant kingdom every where, these are old photes, india is not what you see always. More over, india is only place in the world, which is the base of many religions, and many tribal way of life. Fortunatly, india is only versatile place in this earth, we give space to every idea. Hindism was a way of life not a strict religion. But I am afraid, that we are also going to path of other world, there many , how want to make it a hindu country, which will be difficult for us.

What I feel that a human should not think that he is supreme or superer to all other species. We are one among all other creaturs, whom we call animals, plants etc. İn fact, we can learn a lot from every creature. So worshiping all other creature was common in ancian civilisations in all continents, but when we created religion, we make jail for ourself and others.

In my neighbourhood a old women lives, she keep goats, goats milk can be very expencive, but she never sells milk, she works as cleaner to many houses for her own food, but goats are free and their milk is given to their calves, when she goes to fish market, she buys leftover fish wase, and while returning, she keep feeding cats and dogs on the way. She is not hindu , but she follows indian soul. Kindness towords all creatures.

In olden times, we had gurukula, means schools at teachers place. If you learn Upanishadas , you will understand that teachers were not teaching the pupils for many years, techers was asking them to go to jungle, look after cows, observe nature. This was a way that a pupil became as soft as wet clay, he could devolope love and kindness in his nature. Loving nature and other is not difficult, but not easy also, if you ask me to keep a pet, I will not like, as I dont have patience to look after them. But if i go in the jungle, i enjoy watching them, same time, i dont like to go to Zoo, as I cant see them in a jail. I pray and wish that india continue to love and repect all animals and plants in this universe. Just see, if there was no wild animal killing, there was no corona.

E. E. (5) Where is the position of women in India? What is their interest in literature? Are your writers free writers?

R.S. (5)  
1- Women in India, same as other places in the world, means religion want them to surpress and subdue them, society like them to kill, but they servive,

2- Women are natrualy interested in literature, for long time, they were only readers, but now they are writing their own stories. We find many women writers in india in all 32 indian languages

3- No, we are not very free now. There was a time, when we were free, but now situation in india is changing.

E. E. (6) What do you think about the country education system? How much are children valued by family and society? Can you address these issues in your articles?

R.S. (6) Our education system is made by british. We are still following that, but now it seems our government is thinking of changing. I am not satisfied with the teachers, and their knowledege. The modern education system dont allow to understand, they just ask students to learn by heart. Poetry traching is very bad, and languages are not given importance. We are simply producing technolowdy clrks, who work in other countries. Even docters are also not in the field of research. I am not happy with the teachers and and methods of teaching.

E. E. (7) Can you write us a verse of your favorite poems?

R.S. (7) I have many poems , which i like, do you want my poem, or some one else?oh no, I love all poems, I cant write only a few lines- Still here is— Poetry is not the iron, but cuts the iron.

E. E. (8) What would you like to say to the author candidates?

R.S. (8) I dont want to say any thing, a writer should be organic, I don’t follow the way poetry is taught. I am an organic poet, writer, and thinker.

In my family, no one is writer, thinker, all are scientists, I leran my way my self, and I did not read my senior writers in my languages, as I was studing Sanskrit. So I think, writers should grow it self. But same time, I translated a lot, many good poets, I think, translating good poets helped me to learn.

E. E. (9) What would you say about Indian art (Cinema, book, painting, sculpture, music)?

R.S. (9)  These are beautiful forms of expresions, in kritya poetry festival, we include poetry films, poetry paintings, poetry theater etc,

İn wider space, all are different kind of poetries.

But i learn from chineese artist that in their country, an artist used to go to nature, enjoy the atomosphere, but never paints at that time, after coming back, he just sleepover those images, and than he paints, it would be new, different, but original.

My poetry writing is also same direction.

E. E. (10) How Covid-19 affected your country. I read the drama of the workers in an article. Do you think the figures given are real? What would you like to say about biological warfare?

R.S. (10)  Covid effect is for every one, rich or poor, except shopkeepers, who sell food, as men can not live without food, it is natural, that one can not play a drama on virtual stage, so what they do?

This is difficult time for all artist, film, theater, dancers and even simple artist, who just play band for public in marriges etc.

E. E. (11) I reviewed your Facebook page. In a discourse, “How far is literature going from society? This should be raised by reading the mother's literature. ” You, too. Can you open this up a bit?

R.S. (11)   Yes, these day, poetry writing is just following TV news, one watches that people are walking on the road, they write poetry. But they forget to go to public and feel them, sing with them and be a part of them. That is painful. These days literature in Facebook literature.

E. E. (12) What would you like to say about the Kritya international on-line poetry festival you organize this year?

R.S. (12) Approximately 170 poets we invited from various countries of the world voiced them in their videos in their own language. The festival was held on-line due to the pandemic. We invited Ataol Behramoğlu, Yeşim Ağaoğlu, Ertuğrul Erdoğan and Muhsine Arda from your country. Although it is a tiring work, I think it is a nice activity.

Let me give information about the Kritya International Poetry Festival. The festival is held in different parts of India. Because India is a giant country with a population of 1 billion 380 million, in which twenty-eight languages ​​are spoken and which includes various cultures and religions. The festival was held in Kerala this year. This is India's only Marxist-Communist state since the end of the 1930s. The festival is an international poetry festival running in India since 2005. It is an organization created to expand the scope of literature, art and culture across countries and reach the masses of poetry connoisseurs. Due to the pandemic, this year they aimed to be accessible through translation, performance interaction and literary exchange between different languages ​​and cultures on YOU TUBE. It is also to sprinkle different thoughts with poetry to the world, to discuss social distance, to present poetry as a potion that heals the deep wounds of the minds in all the beauty, ugliness and complexities of the world and as the most powerful tool to spread the message of peace in a world in chaos. Kritya believes in free expression through poetry or other arts, regardless of class, belief, race or country, and to reinforce and strengthen a brotherhood of peace and mutual understanding through poetry. Another purpose is; To contribute to the literary exchange between poets and artists from all over the world and to help them use a bridge between Indian culture and world languages.

E.E. (13) Thank you very much for answering my questions. What would you like to say to the literature lovers?

R.S. (14) Thanks a lot, your questions have nicely covered different aspects of literature and art. I just say that come out of your den, and become a part of society.

Report: Ertuğrul Erdoğan/ Türkiye













GOOGLE PLAY KİTAP'DAKİ E-KİTAP ROMANLARIM

  YENİ ÇIKAN ROMANLARIM: https://play.google.com/store/books/details?id=LNwWEgAAQBAJ ELMA ŞEKERİ: İki farklı kültür arasına sıkışmış iki dok...